ელექტროენერგიის მიწოდების ახალი პირობები აფხაზეთში: აბონენტებს მხოლოდ ვალდებულებები აქვთ და არა უფლებები
ელექტროენერგიის მიწოდება აფხაზეთში
აფხაზეთში მთავრობამ დაამტკიცა ენერგოკომპანიასა და ელექტროენერგიის მომხმარებლებს შორის დადებული შეთანხმება, რომლის მიხედვითაც აბონენტებს მხოლოდ ერთი ვალდებულება აქვთ. შესაბამისად, ომბუდსმენმა მიმართა პრემიერ-მინისტრს, მომხმარებელთა უფლებების დარღვევისთვის.
ენერგოკომპანია “ჩერნომორენერგომ“ გამოაქვეყნა მომხმარებლებთან ურთიერთობის წესები – საყოფაცხოვრებო საჭიროებისთვის ელექტროენერგიის მიწოდების საჯარო შეთავაზების ხელშეკრულება.
ამ დოკუმენტის თანახმად, “ჩერნომორენერგო“ ფაქტობრივად იხსნის აბონენტებისთვის შეუფერხებელი და მაღალი ხარისხის ელექტროენერგიის მიწოდების ნებისმიერ ვალდებულებას და აცხადებს, რომ ენერგოკომპანია არ იღებს პასუხისმგებლობას დაგეგმილი ტექნიკური მომსახურებისა და ნებისმიერი საგანგებო გათიშვისთვის, მათ შორის ელექტროენერგიის დეფიციტთან დაკავშირებული გათიშვისთვის.
2020 წლიდან აფხაზეთი მწვავე ენერგეტიკულ კრიზისს განიცდის. ენგურის ჰიდროელექტროსადგურის მიერ გამომუშავებული ენერგია, რომელიც მთელ აფხაზეთს ამარაგებს, აშკარად არასაკმარისია. ამიტომ, შემოდგომა-ზამთრის პერიოდში, როდესაც ჰესის გამომუშავება განსაკუთრებით დაბალია, აფხაზეთში ელექტროენერგიის გათიშვა ხდება.
გარდა ამისა, ელექტროქსელისა და აღჭურვილობის გაუარესების გამო, რეგულარულად ხდება ავარიები.
საჯარო შეთავაზების შეთანხმება არ საჭიროებს აბონენტის ფორმალურ თანხმობას. ეს ნიშნავს, რომ შეთანხმების სრული და უპირობო მიღების მომენტია აბონენტის საჯარო ელექტროქსელთან ფაქტობრივი მიერთება.
თუმცა, აბონენტს შეუძლია არ დაეთანხმოს ძირითად წესებს და წერილობით წარუდგინოს თავისი შენიშვნები “ჩერნომორენერგოს“. თუმცა, თუ მხარეები ვერ მიაღწევენ კომპრომისს, აბონენტი უბრალოდ გაითიშება ქსელიდან.
აფხაზეთის ომბუდსმენმა, ანას ქიშმარიამ, პრემიერ-მინისტრს წერილი გაუგზავნა, რომელშიც აღნიშნულია, რომ კონტრაქტი არღვევს მომხმარებელთა უფლებებს.
თავის წერილში ანას ქიშმარია აღნიშნავს, რომ კონტრაქტის დებულებები “აბონენტებს ართმევს ამ ტიპის კონტრაქტებით მინიჭებულ უფლებებს, გამორიცხავს ან ზღუდავს “ჩერნომორენერგოს“ პასუხისმგებლობას ელექტროენერგიის მიწოდების შეფერხებებზე, მიწოდებული ელექტროენერგიის უხარისხო ხარისხზე და მომხმარებლის ქონების შედეგად მიყენებულ ზიანზე“.
ომბუდსმენმა ასევე აღნიშნა, რომ კონტრაქტი აბონენტებს აიძულებს აირჩიონ პირობებს შორის თანხმობა ან ელექტროენერგიის გარეშე დარჩენა. ეს არჩევანი ფაქტობრივად აბონენტებს აიძულებს, დადონ კონტრაქტი “ჩერნომორენერგოს“ მიერ შეთავაზებული უსამართლო პირობებით. ომბუდსმენის თქმით, ასეთი ქმედებები წარმოადგენს ელექტროენერგიის ბაზარზე ენერგოკომპანიის მონოპოლიური პოზიციის უსამართლო გამოყენებას.
სტატია მომზადებულია სოხუმის რედაქციის მიერ და პროექტის პირობების თანახმად, დაბეჭდილია უცვლელად. ტექსტში გამოყენებული ტერმინები და ტოპონიმები, ასევე მოსაზრებები და იდეები, გამოხატავს სტატიის ავტორის პირად პოზიციას და ყოველთვის არ ემთხვევა რედაქციიის და მისი ცალკეული თანამშრომლების მოსაზრებებსა და პოზიციას. რედაქცია იტოვებს უფლებას წაშალოს პუბლიკაციის ქვეშ დატოვებული კომენტარები, რომლებიც შეფასდება, როგორც შეურაცხმყოფელი, მუქარის შემცველი, ძალადობის წამქეზებელი და ასევე ეთიკურად მიუღებელი სხვა მიზეზების გამო