Ciliza erməni kəndinin Gürcüstana "verilməsi" ilə bağlı dezinformasiya: Yerevan və Tbilisidən təsdiqlənmiş məlumatlar
Gürcüstandan Ermənistan əleyhinə feyk kampaniyası
Ermənistanda bir neçə gürcü mediasının eyni vaxtda yayımladığı məlumat geniş rezonans doğurub. Bu materiallarda “Ermənistanın sərhədyanı Ciliza kəndini Gürcüstana qaytardığı” iddia olunurdu. Gürcü nəşrləri bu zaman baş nazir Nikol Paşinyanın sözlərinə istinad edirdilər. Lakin o, belə bir bəyanat verməyib.
Paşinyan yalnız Ermənistanın gündəmində Gürcüstanla sərhədlərin delimitasiyası məsələsinin də qaldığını bildirib. Bu iddiaları Ermənistan baş nazirinin mətbuat katibi Nazeli Baqdasaryan təkzib edib.
Buna baxmayaraq, bəzi erməni müxalif nəşrləri bu məlumatı yenidən dərc ediblər.
Bunun fonunda erməni sosial media seqmentində istifadəçilər yalnız dost Gürcüstanda “Ermənistana qarşı hibrid müharibəyə qoşulmaq” iddialarına etiraz etməklə kifayətlənməyib, həm də yerli mediada dezinformasiya yayanların cəzalandırılmasını tələb ediblər.
JAMnews Gürcüstan və Ermənistandan təsdiqlənmiş məlumatları təqdim edir. Vəziyyəti gürcü politoloq Giorgi Tumasian, eləcə də erməni sosial media istifadəçiləri şərh edir.
“Yeni Cənubi Qafqaz: əsas məsələ ərazilər üzərində deyil, dəhlizlər üzərində nəzarətdir”. Rəy
“Gürcüstan Dəmir Yolları” Azərbaycandan Ermənistana yanacağı bir dəfəlik pulsuz daşıyacaq
Tbilisidən məlumatlar
27-28 aprel tarixlərində bir sıra gürcü media orqanları, o cümlədən “Mtavari”, CNews Exclusive, Dedoplistskaro televiziya kanalı, Itv.ge və “Flashnews” nəşrlərinin xəbər səhifələri, həmçinin onların Facebook səhifələri və gürcü sosial media istifadəçiləri Ermənistanın guya erməni-gürcü sərhədinin demarkasiyası başa çatdıqdan sonra sərhədyanı Ciliza kəndini Gürcüstana “qaytaracağı” barədə məlumatlar yayıblar.
Bəzi paylaşımlarda bu iddia Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanın açıqlaması ilə əlaqələndirilib. O, həqiqətən də Gürcüstanla sərhədlərin delimitasiyasının tamamlanmasının gündəmdə olduğunu və bu məsələ ilə bağlı gürcü tərəfdaşlarla razılaşmaların əldə edildiyini bildirmişdi. Lakin Paşinyan nə Ciliza kəndinin adını çəkib, nə də hər hansı ərazinin verilməsi barədə danışıb.
Bəzi paylaşımlarda isə daha irəli gedilərək Ermənistan və Gürcüstanın artıq sərhədin demarkasiyasının tamamlanması ilə bağlı razılığa gəldiyi iddia olunurdu. Bu məlumatlar daha sonra Facebook-da geniş yayılıb. Ayrı-ayrı istifadəçilər və səhifələr “Mtavari” tərəfindən hazırlanmış mətn və infoqrafikanı paylaşaraq bu iddiaları tirajlayıblar.
Bu məlumat necə peyda olub və necə düzəldilib
İlkin olaraq bu məlumat Business Press News agentliyi tərəfindən yayımlanıb. Daha sonra redaksiya düzəliş verərək oxuculardan qeyri-dəqiqliyə görə üzr istəyib.
Düzəlişdə BPN bildirib ki, material əvvəlcə “Ermənistan sərhədyanı kəndi Gürcüstana qaytarır, Paşinyan: ‘Gürcüstanla sərhədin demarkasiyasının başa çatdırılması barədə razılaşmışıq'” başlığı ilə dərc olunub.
Redaksiyanın məlumatına görə, bu materialın mənbəyi 2024-cü ilin martında erməni “Joxovurd” qəzetində dərc olunmuş informasiya olub. Həmin vaxt qəzet yazırdı ki, Ermənistan guya demarkasiya çərçivəsində Ciliza kəndini Gürcüstana “qaytarmağı” planlaşdırır. Daha sonra, 2024-cü ilin aprelində “Joxovurd” Paşinyanın mətbuat katibinə müraciət edərək hansı ərazilərin Gürcüstanla demarkasiya ediləcəyini və şayiələrə görə Gürcüstana verilə biləcək Cilizanın bu prosesə daxil olub-olmadığını soruşub.
Cavab olaraq mətbuat katibi izah edib ki, söhbət yalnız Gürcüstanla strateji əməkdaşlıq haqqında bəyannamə kontekstində demarkasiya mövzusunun ümumi müzakirəsindən gedirdi. Onun sözlərinə görə, baş nazirin açıqlamasından başqa həmin vaxt əlavə heç bir məlumat olmayıb.
28 aprel tarixində Nazeli Baqdasaryan yenidən bəyan edib ki, Ermənistanın suveren ərazisinin hər hansı hissəsinin başqa ölkəyə verilməsi ilə bağlı niyyət, plan və ya razılaşma barədə iddialar həqiqətə uyğun deyil.
Bundan sonra Business Press News qeyri-dəqiqliyi etiraf edib və oxuculardan üzr istəyib.
JAMnews-a müsahibəsində həm gürcü, həm də erməni siyasətini yaxşı tanıyan “Əvvəlcə Gürcüstan” siyasi təşəbbüsünün nümayəndəsi Giorgi Tumasian bildirib ki, bu dəfə feyk məlumatın yayılması, böyük ehtimalla, jurnalist ehtiyatsızlığı ilə bağlı olub.
Cilizanın Gürcüstana verilməsi mövzusu isə həqiqətən 2024-cü ildə erməni mediasında gündəmə gəlmişdi. Həmin vaxt Armlur.am nəşri belə bir ehtimal barədə yazmış, lakin məlumatın təsdiqlənməmiş “şayiələrə” əsaslandığını özü də qeyd etmişdi. Buna baxmayaraq, “Mithdetector”-un yazdığına görə, həmin material daha sonra news.am, asekose.am, mamul.am, 168.am daxil olmaqla digər erməni saytları tərəfindən dərc olunub.
Mövcud məlumatlara görə, Gürcüstanın rəsmi qurumları bu məsələ ilə bağlı hələlik açıqlama verməyib. “Mithdetector” şərh almaq üçün Gürcüstanın Xarici İşlər Nazirliyinə müraciət edib.
Yerevandan məlumat
Dezinformasiyaya nə səbəb olub
Dezinformasiyanın yayılmasına səbəb Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanın Ermənistan Milli Təhlükəsizlik Xidmətinin Sərhəd Qoşunları Günü münasibətilə keçirilən tədbirdə verdiyi bəyanat olub. O, çıxışında Ermənistan üçün artıq “Azərbaycanla sərhədin delimitasiya və demarkasiya olunmuş 12 kilometrlik hissəsinin mövcudluğunun, burada Ermənistan sərhədçilərinin xidmət aparmasının” nə qədər vacib olduğunu qeyd edib. Paşinyan bunun istisna hal olduğunu vurğulayıb. Həmin 12 kilometrlik ərazidə Ermənistan və Azərbaycan silahlı qüvvələrinin hərbçiləri kaska və bronjilet olmadan xidmət aparır, avtomatların daraqlarını isə silahda deyil, çantalarında saxlayırlar.
Daha sonra o əlavə edib ki, Gürcüstanla sərhədin demarkasiyası məsələsi də gündəmdə qalır.
“Və biz bu məsələ ilə bağlı gürcü tərəfdaşlarımızla artıq razılaşmalar əldə etmişik”, – deyə o bildirib.
Paşinyan bu mövzu ilə bağlı başqa heç nə deməyib, xüsusilə də hər hansı erməni kəndinin Gürcüstana verilməsindən bəhs etməyib.
Baş nazirin mətbuat katibinin təkzibi
Ermənistan baş nazirinin mətbuat katibi Nazeli Baqdasaryan Facebook səhifəsində yazıb:
“Bir sıra KİV-lərdə guya delimitasiya prosesi çərçivəsində Ermənistanın Alaverdi icmasına daxil olan Ciliza kəndini Gürcüstana verəcəyi barədə “məlumat” yayılıb.
Ermənistan Respublikasının suveren ərazisinin hər hansı hissəsinin başqa ölkəyə verilməsi ilə bağlı niyyət, plan və ya razılaşma barədə istənilən bəyanat, fikir və ya “məlumat” mahiyyət etibarilə həqiqətə uyğun ola bilməz.
Bu səbəbdən, əvvəl də olduğu kimi, belə məzmunlu bütün paylaşımları həm indi, həm də gələcəkdə uydurma olduqları üçün təkzib etmişik, edirik və edəcəyik”.
Ciliza kənd icra başçısının şərhi
Ermənistanın “5-ci kanal” nəşrinin müxbirləri Ciliza kəndinin icra başçısı Mqer Vardanyanla danışıblar. O bildirib ki, kəndin verilməsi ilə bağlı şayiələri sosial şəbəkələrdən oxuyub.
İcra başçısı Ciliza kəndinin qonşu Gürcüstana verilməsi üçün heç bir əsasın olmadığını vurğulayıb.
“Bizim Ciliza heç vaxt Gürcüstan ərazisində olmayıb, buna görə də mümkün verilmə ilə bağlı narahat deyilik”, – deyə o bildirib.
Paşinyanın demarkasiya prosesi ilə bağlı açıqlamasını şərh edən Vardanyan qeyd edib ki, hələlik Ciliza ərazisində “belə qruplar fəaliyyət göstərməyib”.
Erməni sosial media istifadəçilərinin şərhləri
Ciliza kəndinin Gürcüstana verilməsi ilə bağlı şayiələr erməni sosial media istifadəçilərinin narazılığına səbəb olub. Onların daha çox etirazına səbəb olan isə Gürcüstanda yayılan dezinformasiyanın erməni KİV-ləri tərəfindən dərc edilməsi olub. Baş nazirin mətbuat katibinin paylaşımının altındakı şərhlərdə istifadəçilər yalan məlumat yayanların cəzalandırılmasına çağırış edirlər.
Onların bəzi rəyləri belədir:
“Sadəcə təkzib kifayət deyil, bunu nə vaxt anlayacaqsınız? Daha effektiv yol cəza tədbirləridir. Ən uyğun cəza 2-3 milyon dram [5-8 min dollar] və ya daha çox məbləğdə cərimə olar. Onda ağıllarını başlarına yığarlar”.
“Ermənistan Respublikasının ərazi bütövlüyünə qarşı yönəlmiş dezinformasiyanın yayılmasına görə onları hüquq-mühafizə orqanlarına verin”.
“Artıq gülməli deyil ki, hakimiyyət hər gün Kremlin nəzarətində olan media və agentlərin yaydığı dezinformasiyanı təkzib edir və bununla dövlətimizi sarsıdırlar. Bunun üçün dövlət təhlükəsizliyi orqanları var. Qanun da var, məsuliyyətə cəlb etmək olar. Siz ruslardan qorxursunuz? Nə etdiyinizin fərqində deyilsiniz? Vəziyyətin ciddiliyini anlamırsınız? Bizi, yoxsa özünü ələ salırsınız? Zəhmət olmasa, hansı variantın doğru olduğunu deyin ki, anlayaq. Artıq hər şey şübhəli görünür”.
“Sizin bu təkzibləriniz bizi artıq dəli edib. Nəhayət dezinformasiya yayanları cəzalandırın. Əks halda əsəblərimiz tab gətirmir”.
“Bizdə artıq bu yalanlara qarşı immunitet formalaşıb. Hər halda, operativ reaksiya verib insanları məlumatlandırmağınız düzgün addımdır”.
Gürcüstandan Ermənistan əleyhinə feyk kampaniyası