კორუფციული სქემა საქართველოს რკინიგზაში — ბრალი წაუყენეს ყოფილ გენერალურ დირექტორს და კიდევ შვიდ პირს
კორუფციული სქემა საქართველოს რკინიგზაში
თბილისის საქალაქო სასამართლოში წარდგენილი ბრალდებების მიხედვით, სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურმა საქართველოს რკინიგზის ყოფილი გენერალური დირექტორი დავით ფერაძე და კიდევ შვიდი პირი სისხლისსამართლებრივ პასუხისგებაში მისცა. ორ პირს ბრალი დაუსწრებლად წარედგინება და მათზე ძებნა გამოცხადდება. უცნობია, დაკავებულია თუ მიმალვაშია უშუალოდ ფერაძე.
დავით ფერაძე რკნიგზის გენერალურ დირექტორად 2019-2025 წლებში მუშაობდა.
სუს-ის განცხადებით, გამოძიება ეხება საქართველოს რკინიგზის ყოფილი ხელმძღვანელი პირების საქმიანობას და, უწყების შეფასებით, წლების განმავლობაში მოქმედ კორუფციულ სქემებს, რომელთა მეშვეობითაც სახელმწიფოს კუთვნილი ქონებისა და თანხების უკანონო მითვისება ხდებოდა.
გამოძიების ვერსიით, 2019 წელს დავით ფერაძემ ორგანიზებული ჯგუფი ჩამოაყალიბა, რომლის მიზანი საქართველოს რკინიგზის კუთვნილი შავი ლითონის მოტყუებით დაუფლება იყო. სუს-ის ინფორმაციით, წინასწარ შემუშავებული სქემის მიხედვით, რკინიგზის ტერიტორიაზე დაგროვილი ლითონი ისე უნდა შეგროვებულიყო, გადაზიდულიყო და დამუშავებულიყო, რომ მისი საწყისი მოცულობის ზუსტად დადგენა შეუძლებელი გამხდარიყო.
უწყების ცნობით, პარალელურად გამოიყენებოდა წინასწარ შერჩეული კომპანიები, რომელთა სახელითაც ყალბი ან არასწორი საგადასახადო დოკუმენტები მზადდებოდა. გამოძიების თანახმად, სწორედ ამ დოკუმენტების მეშვეობით ეძლეოდა შავ ლითონს ფორმალურად ლეგალური წარმოშობის იერსახე, რის შემდეგაც მისი რეალიზაცია ხდებოდა.
სუს-ის განცხადებით, სქემაში ჩართული იყვნენ საქართველოს რკინიგზის ყოფილი მაღალჩინოსნები, მათ შორის ინფრასტრუქტურის მაშინდელი დირექტორი, ასევე რამდენიმე კერძო კომპანიის წარმომადგენელი. გამოძიების მასალების მიხედვით, 2020 წელს საქართველოს რკინიგზამ შავი ლითონის ტრანსპორტირებისა და დამუშავების მომსახურებაზე ორი ტენდერი გამოაცხადა, რომელშიც გამარჯვებულად შპს “კახეთი“ დასახელდა.
გამოძიების ვერსიით, რეალურად შეგროვებული ლითონის ნაწილი რკინიგზის ბალანსის გვერდის ავლით სისტემატურად გადაჰქონდათ რუსთავში მდებარე საწარმო “ჯეოსთილში“. სუს-ის მტკიცებით, ამ პროცესში გამოიყენებოდა გაყალბებული დოკუმენტაცია, რათა შეუძლებელი გამხდარიყო ლითონის რეალური მოცულობისა და დანაკლისზე პასუხისმგებელი პირების იდენტიფიცირება.
სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურის მონაცემებით, 2020-2021 წლებში ამ სქემის ფარგლებში საქართველოს რკინიგზის კუთვნილი 22 120 ტონა შავი ლითონი იქნა მითვისებული. უწყების ცნობით, წარმოშობის შეცვლის შემდეგ აღნიშნული ლითონი “ჯეოსთილმა“ 17.39 მილიონ ლარზე მეტ თანხად შეისყიდა. მიღებული თანხები, გამოძიების თანახმად, რამდენიმე კომპანიის საბანკო ანგარიშებზე ირიცხებოდა, შემდეგ კი ნაღდებდებოდა და ჯგუფის წევრებს შორის ნაწილდებოდა.
საქმეში ფიგურირებს კიდევ ერთი ეპიზოდი, რომელიც 2022 წელს საქართველოს რკინიგზასა და კომპანია “რაველდს“ შორის გაფორმებულ ხელშეკრულებას უკავშირდება. ხელშეკრულება ლიანდაგებში არსებული რელსების დეფექტების აღმოფხვრას ითვალისწინებდა და მისი ღირებულება თითქმის ერთი მილიონი აშშ დოლარი იყო.
სუს-ის ინფორმაციით, სამუშაოების შესრულებისას მიღება-ჩაბარების აქტებში ხელოვნურად გაზრდილი მონაცემები აისახა. გამოძიების ვერსიით, რეალურად შედუღებული 987 რელსის ნაცვლად დოკუმენტებში 1200 ერთეული დაფიქსირდა. შედეგად, სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურის მტკიცებით, კომპანიამ საქართველოს რკინიგზისგან დამატებით 403 844 ლარი მიიღო.
დავით ფერაძესა და სხვა ბრალდებულებს სამსახურებრივი მდგომარეობის გამოყენებით ჩადენილი დიდი ოდენობით თაღლითობა, ყალბი დოკუმენტების დამზადება-გამოყენება, უკანონო შემოსავლის ლეგალიზაცია და სხვა დანაშაულები ედებათ ბრალად.
სუს-ის განცხადებით, გამოძიება რამდენიმე მუხლით მიმდინარეობს, რომლებიც დამტკიცების შემთხვევაში 9-დან 12 წლამდე თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებს.