მოსკოვის აეროპორტებში ორმაგი მოქალაქეობის მქონე აფხაზებს რუსეთის პასპორტებს სთხოვენ. რა არის პრობლემა?

ორმაგი მოქალაქეობის მქონე აფხაზები

აფხაზეთის ე.წ. საგარეო საქმეთა სამინისტრომ განაცხადა, რომ აფხაზეთის ზოგიერთ მცხოვრებს, რომლებსაც რუსულ-აფხაზური ორმაგი მოქალაქეობა აქვთ, რუსეთის საზღვრის გადაკვეთისას მოსკოვის აეროპორტებში პრობლემები ექმნებათ.

საქმე ეხება შემთხვევებს, როდესაც რუსი მესაზღვრეები ორმაგი მოქალაქეობის მქონე პირებს აფხაზური პასპორტით ქვეყანაში შესვლაზე ან ქვეყნიდან გასვლაზე უარს ეუბნებიან და რუსეთის დოკუმენტის წარდგენას მოითხოვენ.

ვინაიდან აფხაზეთი არაღიარებული ე.წ. რესპუბლიკაა, საერთაშორისო დონეზე არც აფხაზური პასპორტია აღიარებული. ამ დოკუმენტით მოგზაურობა პრაქტიკულად შეუძლებელია, გარდა, გარკვეულწილად, რუსეთისა.

ამიტომ აფხაზებისთვის რუსეთის პასპორტის ქონა გადაადგილების თავისუფლების მოპოვების თითქმის ერთადერთი გზაა. თუმცა საუბარია სწორედ რუსეთის საერთაშორისო პასპორტზე. რუსეთის შიდა პასპორტი მათ უმრავლესობას არ აქვს, რადგან მუდმივად აფხაზეთში ცხოვრობენ და რეგიონის მოსახლეობის დაახლოებით 70%-ს შეადგენენ.

რუსული პასპორტი აფხაზეთში – უკეთესი ცხოვრების ბილეთი თუ სახიფათო ფუფუნება?

ზოგი აფხაზისთვის ორმაგი მოქალაქეობა მსოფლიოს ნახვის შანსია, სხვებისთვის, კარიერის აწყობის შესაძლებლობა, მესამეთათვის კი – შიშის წყარო

აფხაზეთის ე.წ. საგარეო საქმეთა სამინისტრო დასძენს, რომ პირებს, რომლებსაც მხოლოდ აფხაზეთის მოქალაქეობა აქვთ, აეროპორტებში მსგავსი პრობლემები არ ექმნებათ. მსგავსი შემთხვევები არც სხვა სასაზღვრო-გამშვებ პუნქტებზე ფიქსირდება.

რუსული მხარე საკუთარ პოზიციას იმით ხსნის, რომ ორმაგი მოქალაქეობის მქონე პირებისთვის საზღვრის გადაკვეთისას რუსეთის პასპორტი არა მხოლოდ პრიორიტეტული, არამედ ერთადერთი მისაღები დოკუმენტია. თუმცა აფხაზეთში ამ განმარტებას რატომღაც არ ენდობიან და მესაზღვრეების მოქმედებების მიღმა სხვა განზრახვას ხედავენ.

საკითხი აფხაზეთისა და რუსეთის საგარეო საქმეთა მინისტრების, ოლეგ ბარციცისა და სერგეი ლავროვის მოსკოვში გამართული ბოლო შეხვედრის განხილვის საგანი გახდა. თუმცა პრობლემის მოგვარება ჯერჯერობით ვერ მოხერხდა.

აფხაზეთის ე.წ. საგარეო საქმეთა სამინისტროს ცნობით, საკითხი კვლავ „რუსეთის ფედერაციის კომპეტენტურ ორგანოებთან კონსულტაციების ეტაპზეა, მოქმედი ორმხრივი შეთანხმებების დებულებების გათვალისწინებით“.

მანამდე კი სამინისტრო აფხაზეთის მოქალაქეებს ურჩევს, შეფერხებების წარმოქმნის შემთხვევაში ამის შესახებ ოფიციალურად და დეტალურად აცნობონ უწყებას.

„ირაკლი ბჟინავას დაკავება რუსეთში აფხაზური საზოგადოების თავისუფლებაზე დარტყმაა“ – მოსაზრება

ორმაგი მოქალაქეობის მქონე აფხაზი იურისტი ირაკლი ბჟინავა დააკავეს მას შემდეგ, რაც მან გააკრიტიკა შეთანხმებები, რომლებიც აფხაზეთში მდებარე ცნობილი სახელმწიფო აგარაკის რუსეთისთვის გადაცემას ითვალისწინებს.

თუ ამ საკითხს საერთაშორისო პრაქტიკის ჭრილში განვიხილავთ, მოსკოვის აეროპორტებში მესაზღვრეები კანონსაწინააღმდეგოდ არაფერს აკეთებენ.

საყოველთაოდ მიღებული წესის თანახმად, ნებისმიერი სახელმწიფოს საზღვრის გადაკვეთისას ორი ან მეტი ქვეყნის მოქალაქეობის მქონე პირი სწორედ ამ სახელმწიფოს პასპორტს უნდა წარადგენდეს.

ეს წესი ეროვნული კანონმდებლობით არის განსაზღვრული და მკაცრად სრულდება, მაგალითად, საქართველოში, აშშ-სა და მრავალ სხვა ქვეყანაში.

აქ ბუნებრივად ჩნდება კითხვა: მაინც რაშია პრობლემა, რა უკმაყოფილებას გამოთქვამენ აფხაზეთის მოქალაქეები და რატომ არ სურთ რუსეთის პასპორტის წარდგენა, თუ ის აქვთ?

თუმცა ორმაგი მოქალაქეობის მქონე ზოგიერთი აფხაზისთვის აფხაზური პასპორტით სარგებლობის უფლება პრინციპის საკითხია – ეროვნული სიამაყის გამოხატულება. იურიდიული თვალსაზრისით, ამ არგუმენტს, ცხადია, საფუძველი არ აქვს, მაგრამ აფხაზეთისთვის ის ძალიან მნიშვნელოვანია.

სხვებს კი უბრალოდ სურთ, გარკვეულ პერიოდებში აფხაზური დოკუმენტით შეძლონ საზღვრის გადაკვეთა. მაგალითად, როცა რუსეთის პასპორტს ვადა გაუვიდა, ახალი კი ჯერ არ მიუღიათ.

პუბლიკაციებში გამოყენებული ტოპონიმები და ტერმინოლოგია, აგრეთვე მათში გამოთქმული მოსაზრებები და შეხედულებები, ყოველთვის არ ასახავს გამომცემლის შეხედულებებსა და პოზიციას