«Նրանք Ուկրաինային ողջ են պետք». Ազովի զինվորները տարհանվել են
Ազովի զինվորները տարհանվել են
Ավելի քան 260 ուկրաինացի զինվորներ, այդ թվում ՝ 53 ծանր վիրավորներ, մայիսի 16-ի երեկոյան տարհանվել են Մարիուպոլի՝ պաշարված «Ազովստալ» պողպատի գործարանից: Սա տեղի է ունեցել ռուսական ռազմական ներխուժման մեկնարկից ի վեր 82-օրյա դիմադրությունից հետո։
Տասնյակ ավտոբուսներ նրանց տեղափոխել են Ռուսաստանի կողմից վերահսկվող Նովոազովսկ (Դոնեցկի մարզ) և Օլենևկա (Ղրիմ):
Ուկրաինայի իշխանությունները հայտարարում են ռուս գերիների հետ փոխանակության արդյունքում նրանց տուն վերադարձնելու մտադրության մասին։ Ռուսական կողմից հաստատում դեռևս չկա։
Գործարանը կարևոր նավահանգստային քաղաքի պաշտպանության վերջին բաստիոնն էր: Այժմ ամբողջ աշխարհի համար խիզախության խորհրդանիշ դարձած Մարիուպոլը, որ գրեթե ամբողջությամբ ավերվել է մոտ երեք ամիս տևած ռմբակոծությունների ու պաշարման հետևանքով, ամբողջովին գտնվում է ռուսական բանակի վերահսկողության ներքո:
Դեռևս պարզ չէ՝ արդյոք մնացել են ուկրաինացի զինվորներ Ազովստալի բունկերներում և թունելներում, որոնք խորհրդային տարիներին խորը գետնի տակ են կառուցվել միջուկային պատերազմին դիմակայելու համար:
Մինչ այժմ ենթադրվում էր, որ գործարանում պաշտպանություն են իրականացնում մոտ 600 զինվորականներ։ Այնտեղ պատսպարված բոլոր խաղաղ բնակիչները՝ մի քանի հարյուր մարդ, մայիս ամսվա ընթացքում դուրս էին բերվել մարդասիրական միջանցքներով։
Ազովի գնդի զինծառայողի կինը՝ Նատալյա Զարիցկայան, տարհանման մեկնարկից մի քանի ժամ առաջ լրագրողների հետ զրույցում այսպես է նկարագրել իրավիճակը գործարանում.
«Նրանք դժոխքում են։ Ամեն օր նոր վիրավորումներ են ստանում։ Շատերը մնացել են առանց ոտքերի ու ձեռքերի, ուժասպառ են, դեղորայք չունեն»։
Ուկրաինայի նախագահ Վլադիմիր Զելենսկին ասել է. «Ուկրաինայի բանակի, հետախուզության, բանակցային թիմի, Կարմիր խաչի միջազգային կոմիտեի և ՄԱԿ-ի գործողությունների շնորհիվ մենք հույս ունենք, որ կկարողանանք փրկել մեր տղաների կյանքը։ Նրանց մեջ կան ծանր վիրավորներ, որոնց օգնություն է ցուցաբերվում։
Ուկրաինացի հերոսներն Ուկրաինային ողջ են պետք: Սա է մեր սկզբունքը։ Մարիուպոլի պաշտպաններին փրկելու գործողությունը սկսվել է մեր զինվորականների և հետախուզության կողմից։ Տղաներին տուն բերելու համար աշխատանքը շարունակվում է, իսկ այդ գործը նուրբ մոտեցում է պահանջում։ Եվ ժամանակ»:
«Մարիուպոլում զինվորներն «ամբողջությամբ կատարել են հրամանատարության կողմից առաջադրված բոլոր խնդիրները», — ընդգծել է պաշտպանության փոխնախարար Աննա Մալյարը:
Պահելով Ազովստալը ՝ նրանք թույլ չտվեցին Ռուսաստանին արագ գրավել հարավային Զապորոժյե քաղաքը և ժամանակ տվեցին՝ պահեստազոր հավաքելու, ուժերը վերախմբավորելու և արևմտյան սպառազինություն ձեռք բերելու համար:
«Ցավոք, մենք հնարավորություն չունենք ռազմական ճանապարհով ապաշրջափակել Ազովստալը։ Ուկրաինայի և ամբողջ աշխարհի ամենակարևոր ընդհանուր խնդիրը Մարիուպոլի պաշտպանների կյանքը փրկելն է»,- հայտարարել է Մալյարը։
«Ազովի» գումարտակի հրամանատար Դենիս Պրոկոպենկոն տեսաուղերձում հաստատել է, որ «մարդկային կյանքեր փրկելու համար Մարիուպոլի ողջ կայազորը կատարում է բարձրագույն ռազմական հրամանատարության կողմից հաստատված որոշումը և հույս ունի, որ ուկրաինացի ժողովուրդը կաջակցի իրեն»։
Ազովի գունդն ի սկզբանե ոստիկանական խումբ էր, որը ձևավորվել էր 2014 թ.-ին Ուկրաինա ներխուժելուց, Ղրիմի անեքսիայից, Լուգանսկի և Դոնեցկի անջատողական միավորների ստեղծումից հետո՝ ռուս զինվորականների դեմ կռվելու համար:
Նախկինում Ազովը կապված էր ծայրահեղ աջ ազգայնականների հետ, սակայն ամբողջովին անջատվեց այդ ուղղությունից և դարձավ Ուկրաինայի ազգային գվարդիայի ստորաբաժանում:
Մինչ Ազովը տարհանվում էր, Ուկրաինայի մյուս բոլոր ճակատներում մարտերը շարունակվում էին։
- Հիմնական մարտերը տեղի են ունենում երկրի արևելքում՝ Դոնբասում։
- Ուկրաինան հայտարարել է, որ մեծությամբ երկրորդ քաղաքը՝ Խարկովը պաշտպանող զորքերը հետ են մղել ռուսական ուժերին և առաջ են շարժվել մինչև Ռուսաստանի հետ սահման:
- Մարտի 16-ին մի շարք պայթյուններ են տեղի ունեցել Ուկրաինայի արևմուտքում գտնվող Լվովում։ Լվովի քաղաքապետն ասել է, որ ոչ մի հարված չի հասցվել թիրախին, բոլորը հետ են մղվել հակաօդային պաշտպանության միջոցով։
- Քանի որ Ուկրաինա ռազմական ներխուժման մեկնարկից գրեթե երեք ամիս անց Մոսկվան չի պատրաստվում հանձնվել, Ֆինլանդիան և Շվեդիան որոշել են հրաժարվել ռազմական դաշինքներում չներգրավվելու իրենց քաղաքականությունից և հայտարարել են ՆԱՏՕ-ին միանալու իրենց ցանկության մասին։
- Այնուամենայնիվ, այս հարցի ապագան դեռևս անորոշ է, քանի որ իր անհամաձայնության մասին հայտարարել է Թուրքիան։ Նա մեղադրել է Ֆինլանդիային և Շվեդիային Թուրքիայում ահաբեկչական ճանաչված քուրդ զինյալների կազմակերպություններին ապաստան տալու և աջակցելու մեջ։
Լուսանկարներ Ազովստալի բունկերներից. Ազովի գնդի մամուլի ծառայություն/Reuters
