ვენეციის კომისია მანიფესტაციებზე ოცნების დრაკონულ კანონებს შეუსაბამოდ მიიჩნევს
ვენეციის კომისია ოცნების კანონებზე
ვენეციის კომისია ერთპარტიული პარლამენტის მიერ ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში და შეკრება-მანიფესტაციის შესახებ კანონში დრაკონულ და რეპრესიულ ცვლილებებზე კრიტიკულ შეფასებას აქვეყნებს.
ვენეციის კომისიის შეფასების თანახმად, კანონპროექტები დაჩქარებულად, შესაბამისი დაინტერესებული მხარეების ჩართულობის გარეშე იქნა მიღებული.
“ეს ძირს უთხრის ცვლილებების ლეგიტიმურობას, განსაკუთრებით მასობრივი აქციების ფართო პოლიტიკური კონტექსტის გათვალისწინებით”. – აღნიშნავს კომისია.
რა წერია დასკვნაში
ვენეციის კომისიის დასკვნას იურისტი გოგა ხატიაშვილი განმარტავს:
● ვენეციის კომისია აღნიშნავს, რომ საკანონმდებლო ცვლილებებმა დაადგინა მთელი რიგი შეზღუდვები და აკრძალვები, რომელიც მნიშვნელოვან გავლენას ახდენს, მათ შორის, შეკრების თავისუფლებაზე. ასევე, მთელი რიგი დებულებები შეიცავს უამრავ ბუნდოვან და ფართო ტერმინებს, რომელიც ხელისუფლებას ანიჭებს ფართო დისკრეციას, რაც ვერ აკმაყოფილებს განჭვრეტადობის კრიტერიუმს. საკანონმდებლო ჩარჩოში სიცხადის ნაკლებობა ზრდის ბოროტად გამოყენების რისკს.
● კანონები მიღებულ იქნა ნაჩქარევად, შესაბამისი დაინტერესებული მხარეების ჩართულობის გარეშე. შესაბამისად, კანონშემოქმედებითი პროცესი იყო ფუნდამენტურად ხარვეზიანი.
● კომისიის შეფასებით, ადმინისტრაციული ჯარიმები საკმაოდ მაღალია და მას აქვს გამყინავი ეფექტი მათზე, ვისაც სურს მონაწილეობა მიიღოს ან მოაწყოს საჯარო შეკრებები, რაც არის მშვიდობიანი შეკრების უფლების არაპროპორციული შეზღუდვა. ფინანსური ჯარიმები უნდა იყოს სამართალდარღვევის პროპორციული და გათვალისწინებული იყოს დამრღვევის სოციალურ-ეკონომიკური კონტექსტი. მცირე არაძალადობრივი ადმინისტრაციული დარღვევების შემთხვევაში, შეკრების მონაწილეების ან ორგანიზატორების მიმართ რაიმე სანქციის დაწესება შეიძლება მიზანშეწონილი არ იყოს.
● კომისიის შეფასებით, შეკრებებზე სახის ნიღბით ან სხვა საშუალებით დაფარვა დაცულია შეკრებისა და გამოხატვის თავისუფლებით. ამიტომ, მშვიდობიან შეკრებაზე არ უნდა აიკრძალოს ნიღბის ტარება, როდესაც არ არსებობს გარდაუვალი ძალადობის დამადასტურებელი მტკიცებულება; ვენეციის კომისია, ასევე აღნიშნავს, რომ კანონი ფართოდ არის ფორმულირებული, რაც ადამიანებს გაურკვევლობას უტოვებს, თუ რა არის აკრძალული. ის შეიძლება მოიცავდეს ისეთ ნივთებს, როგორიცაა შარფები, ქუდები ან სამედიცინო სახის ნიღბები, რაც იწვევს დაბნეულობას როგორც საზოგადოებაში, ასევე სამართალდამცავ ორგანოებში. შესაბამისად, აღნიშნული წესი სამართალდამცავ ორგანოებს ანიჭებს გადაჭარბებულ დისკრეციას, ამიტომ ის უნდა შეიცვალოს.
● კომისიის შეფასებით, ლაზერის გამოყენების აკრძალვა საკმაოდ ფართო დისკრეციას აძლევს ხელისუფლებას, თავად განსაზღვროს, თუ რა წარმოადგენს ლაზერულ მოწყობილობას.
ვენეციის კომისიის რეკომენდაციებია:
- სანქციების ხასიათისა და სიმძიმის გადახედვა
- ადმინისტრაციული დაკავების დანიშვნამდე ინდივიდუალური შეფასების მკაფიო კრიტერიუმების შემოღება, რომელიც შეესაბამება ადამიანის უფლებათა ევროპული კონვენციის (ECHR) მე-5 მუხლის 1-ელ პუნქტს
- ადმინისტრაციული დაკავების წინააღმდეგ ეფექტური პრევენციული საშუალების უზრუნველყოფა
- კონკრეტული ვიწრო მნიშვნელობის განსაზღვრა ლაზერის და სინათლის სხვა მოწყობილობების აკრძალვაზე
- სახის დაფარვის აკრძალვის დაზუსტება
- “პოლიციის ფორმის მსგავსი ტანსაცმლისა და ატრიბუტიკის” მნიშვნელობის ზუსტი განსაზღვრა
რა ცვლილებები შევიდა ადმინისტრაციულ კოდექსში, შეგიძლიათ წაიკითხოთ აქ