Meydan TV işi: "Sifarişlə yazı yazası olsaydım, dilini bilmədiyim xaricilərdənsə elə xoş söz üçün ürəyi gedən məmurlarımızı seçərdim"
Meydan TV işinin yeddinci məhkəməsi
Martın 13-də Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsində hakim Aytən Əliyevanın sədrliyi ilə “Meydan TV işi” üzrə növbəti məhkəmə prosesi keçirilib.
Jurnalistlər Aytac Tapdıq, Xəyalə Ağayeva və Aysel Ümüdova məhkəməyə məcburi gətirildiklərini bildiriblər. Onlar qeyd edib ki, gətirilərkən heç bir fiziki zorakılığa məruz qalmayıblar.
“Sadəcə özümüz müqavimət göstərmək istəmədik. Qərar verdik ki, məhkəmə binasına gəlib gözləmə otağında qalaq. Ancaq o halda məhkəmə zalına gələk ki, bizim şüşə qəfəsdən çıxarılaraq vəkilimizin yanında əyləşməyimizin təmin ediləcəyini bildirsinlər. 30 dəqiqə gözləmə otağında qaldıq və tələbimiz təmin olunmadan iclas zalına gəlməyəcəyimizi dedik. Nəhayət, bunun təmin olunacağını bizə bildirdilər”, – jurnalistlər deyib.
Ancaq onların 3-ü də etirazlarını nümayiş etdirmək üçün məhkəmə zalına hamam tərliyi ilə gəliblər. Xəyalə Ağayeva isə pijama paltarlarında olub.
“Dedim ki, hakimiyyətin evində oturub, onu tənqid edə bilmərəm“
Məhkəmə iclası başlayarkən vəkil Zibeydə Sadıqova təqsirləndirilənlərin onların yanında əyləşmələri üçün vəsatət verib. Bu vəsatət təmin edilib. Daha sonra hakim daha öncə vəkillər və təqsirləndirilən şəxslərlə razılaşdırılmış qaydada prosesin təqsirləndirilənlərin sərbəst ifadələri ilə davam edəcəyini qeyd edib və ilk ifadə üçün Aynur Elgünəşə müraciət edib. Vəkillər isə sərbəst ifadənin başlamasından öncə bir neçə vəsatətlərinin olduğunu bildiriblər.
Vəkil Nazim Musayev məhkəmənin qaydanı pozduğunu, ilk öncə vəsatətlərin verilməsi gərəkdiyini deyib. Hakim Aytən Əliyeva isə ona sərt ritorikada qarşılıq verərək “əyləşin” deyib. Daha sonra vəkil, bu halda hakimlərə etiraz verdiyini bildirərək etirazın yazılı təqdim edilməsi üçün fasilə elan olunmasını istəyib.
“Hakimə etiraz verirəmsə, həmin vaxt o prosesi davam etdirə bilməz”, – Nazim Musayev deyib.
Hakim isə vəkilin etiraz verməsinə icazə verməyib. Daha sonra proses Meydan TV-nin baş redaktoru Aynur Elgünəşin sərbəst ifadəsi ilə davam edib. Elgünəşin ifadəsindən bəzi hissələri aşağıda təqdim edirik:
“Biz – 12 nəfər Cinayət Məcəlləsinin 7 absurd maddəsilə ittiham olunuruq. Mən düz 13 aydır ki, hakimiyyətin mirzəsi olmadığım üçün cəza çəkirəm. Bir ilə yaxın davam edən istintaq müddətində 30 cildlik cinayət işi, 560 səhifəlik ittiham aktı hazırlayıblar. Ancaq bu cinayət işinin içində bir dənə də olsun, sənəd dedikləri şeyin əsli yoxdur.
Əlinizdə şahid ifadələrindən başqa heç nə yoxdur. O ifadələrin də hansı şərtlər altında verildiyini bilirik. Lap tutaq ki, hansısa dostum mənim xahişimlə belə bir dəstək verib. Əlinizdə hansı sübut var ki, bu məhz Meydan TV ilə bağlıdır? Ümumiyyətlə, şahidlərin hamısı ayrı-ayrı aylarda bir təşkilat üçün böyük məbləğ hesab edilməyən pullar gətirdiklərini deyirlər. Meydan TV adına 12 nəfər tutmusunuz, onların tam yarısının bu qurumla işgüzar əlaqəsi olmayıb. Bununla belə, gətirildiyi deyilən pulları aylara bölsən, belə çıxır ki, daşıdığımız su basdığımız palçığı yumayıb.
Necə olur, müxtəlif sənədlərə imza atıram, hərfin biri də əyilmir, fərqli düşmür? Yaxud imza mənimdir, amma xətt mənim deyil. Belə çıxır ki, boş blanka imza atmışam. Ümid edirəm, mənim bunu edəcək qədər ağılsız olduğumu düşünmürsünüz. Boş olmayıbsa, o zaman almadığım pula görə niyə imza atım? Bunda nə marağım ola bilər?
Başqa bir fakt kimi, “Getcontact” proqramında adımızın necə yazıldığı göstərilib. İstənilən şəxsin adının istənilən şəkildə yazılmasının mümkün olduğu proqram necə əsas kimi götürülə bilər?
Sizə bir az da həbsim zamanı baş verən qanun pozuntularından danışım. Polislər evimə soxulduqdan sonra mənim üstümü kişi polis yoxladı. Qadın hardasa bir saat sonra gəldi. Əməliyyata rəhbərlik edən şəxs etirazlarıma tutuquşu kimi, ancaq bir cavab verirdi: “Qanunu biz pozuruq, özümüz də həll edəcəyik”. Evdə axtarış apardılar, şəxsi pulumu tapa bilmədilər. Bir gün əvvəl sayıb, “notebook”un çantasına qoymuşdum. Baxdılar, görmədilər. Artıq protokol yazılırdı, bir də gördük, hal şahidi əlində pul qoyduğum kisəni yelləyə-yelləyə gətirir. Təkidlərimə baxmayaraq, bu fakt protokola yazılmadı. Üstəlik, məbləğ də sayıb qoyduğum qədər deyildi. Bunu bir neçə dəfə müstəntiqə də dedim. Hal şahidi mənim pulumdan bir xeyli götürmüşdü. Hətta liftin aşağısında əməliyyatın rəhbəri onun əlini sıxıb, əlaqə saxlayacağını dedi. Belə anladım ki, “dejurnı” şahidlərdəndir. Bu şikayətlərimin heç biri işə əlavə olunmadı.
Jurnalistlər ev üçün redaksiyalarda bir-birinin başına külqabı çırpanda mənə o evi götürüm deyə dil tökürdülər. Bu, o vaxtlar idi ki, yazdığım yazılara görə aldığım qonorarın böyük hissəsi evin kirayəsinə gedirdi. ATƏT-in media ilə bağlı tədbirində Mətbuat Şurasının o vaxtkı sədri, keçmiş deputat Əflatun Amaşov mənə dedi ki, “sənədlərini gətir, sənə 2 otaqlı ev verək, ailəni də yığ başına, bu, dövlətin evidir, heç kimin şəxsi büdcəsi deyil. Bilirik ki, özün kirayə qalırsan, ailən məktəbdə qalır”. Dedi ki, “üzdə sənin kimi danışanların hamısı ev üçün qapımda yatır”. Dedim ki, “mən publikaya oynamıram, mənim ziqzaq həyatım yoxdur, hakimiyyətin evində oturub, onu tənqid edə bilmərəm”.
Bunu ona görə indi yada salıram ki, biləsiniz, əgər mənim üçün dəyərlər satılıq olsaydı, onu elə o vaxt satıb, bəy balası kimi yaşayardım. Sifarişlə yazı yazası olsaydım, dilini bilmədiyim xariciləri neynirdim, elə xoş söz üçün ürəyi gedən məmurlarımızı seçərdim.
Bəli, mən heç də həyatı sizdən az sevmirəm. Ancaq dəyərlərimi, əqidəmi daha çox sevirəm. Mən və dostlarım məhz əqidəmizin məhbuslarıyıq.
Sonda bunu da deyim: Mən uşaqlıqdan bəri çox az halda yıxılardım, hər dəfə də yerdən nəsə tapardım. Əmin olun, bu dəfə də əliboş ayağa qalxmayacam!”.
Aynur Elgünəş sərbəst ifadəsini başa çatdırdıqdan sonra dövlət ittihamçısı Ergin Qafarov ona suallar ünvanlamaq istəyib. Elgünəş isə onun suallarına cavab verməyəcəyini bildirib. Bu zaman hakim sadəcə sualları səsləndirməsi üçün dövlət ittihamçısına söz verib. O, 20-dək sual səsləndirib. Bunlar “Meydan TV kim tərəfindən yaradılıb?”, “Maliyə mənbəyi haradandır?”, “Digər şəxslər sizə xaricdən pul vəsaitləri gətiriblərmi?”, “Dövlət reyestrindən keçmisinizmi və jurnalist vəsiqəniz varmı?”, “Telefonunuzda Signal şifrələnmiş mesajlaşma tətbiqi var idimi?”, “Meydan TV hansı istiqamətlər üzrə fəaliyyət göstərirdi?” kimi suallar olub.
“Suallardan aydın olur ki, qaçaqmalçılıq adı altında məsələ Meydan TV-dir”, – dövlət ittihamçısı suallarını yekunlaşdırdıqdan sonra Aytac Tapdıq deyib.
“Hökumətin dəstəklədiyi əsas media qurumlarının hamısında tələbəm var“
Daha sonra bir sıra vəkillər Aynur Elgünəşə sual ünvanlayıblar. Ülvi Tahirovun hüquqlarını müdafiə edən Bəhruz Bayramov “Bakı Jurnalistika Məktəbində (BJM) nə edirdiniz və sizin orada dərs keçdiyiniz tələbələr arasında indi dövlət mediasında işləyənlər varmı?” suallarını verib.
Aynur Elgünəş cavabında bildirib ki, orada 2014-cü ilədək 4 kurs keçib.
“Daha sonra BJM video jurnalistikasına istiqamətləndiyindən mən orada dərs demədim. Çünki mənim sahəm yazı jurnalistikasıdır. Həmçinin məzunlar üçün yaradılan “var.az” media saytının baş redaktoru idim. Bu fəaliyyət 2014-də dayandı. Ancaq Ülvi Tahirov mənim yaxın dostum olduğundan oraya tez-tez gedib gəlirdim.
Tələbələrimin əksəriyyəti universitetlərin jurnalistika fakültəsində təhsil alanlar idi. Bu jurnalistika məktəbi də flaqman rolunu oynadı. Bizdən sonra ANS jurnalistika məktəbi yaratdı, amma uğursuz oldu. Sonra Report, APA kimi qurumlar da jurnalistika məktəbi yaratdılar. Bu yay Şuşada keçirilən, mətbuatın 150 illiyinə həsr olunmuş tədbiri təcridxanada televiziyadan izləyirdim. Orada elə media qurumu göstərə bilməzsiniz ki, içində bizim tələbəmiz yer almasın”.
“Ülvi Tahirov sadəcə dostum olduğu üçün həbs olunub“
Bəhruz Bayramovun “Meydan TV-nin fəaliyyətində Ülvi Tahirovun nə kimi rolu olub?” sualına cavabında isə Elgünəş, onun heç bir rolu olmadığını bildirib.
“Bizim jurnalistlərdən bir neçə nəfər əvvəlki illərdə BJM-in hər kəs üçün açıq olan təlimlərində iştirak ediblər. Heç bir əməkdaşlıq etməmişik. Əməkdaşlıq etsəydik qurumun rəhbəri olan Zərdüşt Əlizadə burada olardı, Ülvi yox. O, sadəcə mənim dostum olduğu üçün buradadır”.
Aynur Elgünəş deyib ki, ümumiyyətlə, BJM işini Meydan TV-yə ona görə birləşdiriblər ki, adlarına yazılan qaçaqmalçılıq miqdarı 1 milyonu keçsin, yoxsa miqdar 173 min manatı keçmirmiş. Bu zaman Şəmşad Ağa da söz alaraq deyib ki, istintaq bu işləri birləşdirməsə “xüsusi ağır ittiham” verə bilməzdi.
“Hətta istintaq yekunlaşdıqda iş materiallarını oxuyarkən müstəntiqdən soruşdum, mənə dedi ki, “sən olsaydın, ayırardın?”. Ülvi heç bir jurnalistika fəaliyyəti ilə məşğul olmayıb. Belə bir mütəşəkkil dəstə yoxdur, o da üzvü deyil. Həm də biz yaxın dost olsaq da bizim ideolojik baxışlarımız da çox əks qütblərdədir. O qatı Əliyevçidir, mən qatı anti-Əliyevçi”, – Elgünəş əlavə edib.
Fatimə Mövlamlının vəkili Azər Rəsulov isə müvəkkilinin Aynur Elgünəşlə yaxın əlaqəsinin olub-olmadığını soruşub. Elgünəş cavabında bir dəfə master klass keçdiyi bir təlimdə Mövlamlının iştirak etdiyini, bir dəfə isə iş üçün vakansiya olub-olmadığını soruşmaq üçün ondan zəng aldığını deyib.
“Lakin bizdə vakansiya olmadığı üçün onu işə götürə bilməmişdik. Fatimə yalnız biz həbs olunduqdan sonra 2 ay boyunca Meydan TV-ə təmənnasız informasiya dəstəyi verib. Sonda da həbs olunub. Mənim işlədiyim müddətdə Meydan TV ilə heç bir əlaqəsi olmayıb”.
Vəkil Nemət Kərimli müvəkkili Ramin Dekonun hər hansı qrant layihəsi həyata keçirib-keçirmədiyini soruşub. Elgünəş isə cavabında ramin Dekonun heç bir qrant almadığını, ümumiyyətlə, işçilərin harasa qrant layihəsi təqdim etmək səlahiyyəti olmadığını bildirib.
“Bizim hamımıza qanunsuz sahibkarlıqla məşğul olmaq maddəsi qoyulub. Halbuki 12 nəfərin hamısının sahibkarlıqla məşğul ola bilməyəcəyi məntiqlə başadüşüləndir”, – Elgünəş əlavə edib.
Daha sonra təqsirləndirilən şəxslərin sual vermə sırası gəlib. Söz alan Fatimə Mövlamlı ironik şəkildə “bəs indi necə, vakansiya varmı?” deyə soruşub. Elgünəş onun sualına müsbət cavab verib. Şəmşad Ağa isə baş redaktordan onu nə qədər çox istədiyini soruşub.
“Dünyalar qədər, özümdən də çox”, – Elgünəş cavablayıb.
“Mənim ifadəmi İctimai TV canlı yayımlasın“
Daha sonra Şəmşad Ağa söz alaraq ifadələrin arasında vəsatətlər üçün vaxt ayrılmasını istəyib. Hakim Aytən Əliyeva ona öz sərbəst ifadəsi sırası gəldikdə ətraflı danışa biləcəyini bildirib.
“Bu elə bir vəsatətdir ki, ifadə verəcəyimiz gün onu təqdim etsəm icra oluna bilməz. Mən tələb edirəm ki, ifadə verəcəyim gün İctimai TV məhkəməyə gəlsin və mənim ifadəmi canlı yayımlasın.
Mən həbs olunduqdan sonra müxtəlif medialarda haqqımda çoxlu qarayaxma kampaniyaları aparılıb. İstintaq sirri adlandırılan məsələlər 4 gün sonra medialarda yayımlanıb. Biz bu məsələlərə cavab verə bilməmişik. İctimai TV-nin işi sırf budur. Həmin TV Azərbaycan dövləti ilə Avropa Şurasının ortaq layihəsi olaraq yaradılıb. Bizə xalq qarşısında çıxış etmə haqqı verməlidir. Ona görə də tələb edirəm ki, ifadəmi verəcəyim gün buradan 15-20 dəqiqəlik canlı yayıma keçsin”.
Hakimlər bu vəsatəti təmin etməyiblər.
“57 gündür aclıq aksiyası keçirirəm“
Nurlan Libre söz alaraq 57 gündür aclıq etdiyini, səhhətinin çox pis olduğunu qeyd edib.
“Məhkəməyə müraciət edirəm ki, mənim təcridxananın tibb məntəqəsinə və ya Penitensiar Xidmətin Müalicə Müəssisəsinə köçürülməyim üçün təcridxanaya yazı göndərəsiniz. Məni sanitar-gigiyenik qaydalara uyğun bir yerdə saxlasınlar. Həmçinin 23 fevralda təcridxanada yenidən pis rəftara məruz qalmışam”.
Hakim Aytən Əliyeva cavabında onun tibbi müayinədən keçirilməsi üçün təcridxanaya müraciət edəcəklərini, əgər səhhəti pis olarsa aidiyyatı üzrə köçürüləcəyini qeyd edib. Bir ara həkim müayinəsi üçün zaldan aparılan Nurlan Libre, döndükdə təzyiqinin ölçüldüyünü və 110-nun 70-ə olduğunu deyib.
“Faktiki məlumatlar istintaqın qənaət və nəticələri ilə əvəz olunub“
Daha sonra sərbəst ifadəsini səsləndirmək üçün kürsüyə gələn Ülvi Tahirov mütəşəkkil dəstə üzvü olmaqla bir neçə maddə ilə ittiham olunduğunu, ancaq təqsirləndirilən 12 nəfərdən 5-ni ümumiyyətlə tanımadığını, onları ilk dəfə 3 ay öncə 12 dekabr tarixində keçirilən ilk məhkəmə prosesində gördüyünü deyib.
“Mən buradakı adamlarla heç bir əmək münasibətində olmamışam. Məni onlarla bir dəstə olmaqda ittiham edirlər. Görüşmədən, hansısa hərəkətləri razılaşdırmadan bunu işbirliyi adlandırmaq olmaz.
Faktiki məlumatlar istintaqın qənaət və nəticələri ilə əvəz olunub. Cinayət işi materiallarında qeyd olunan bütün sənədlər elektron versiyadadır. Onların əsli mövcud deyil. Necə istəyirsiz saxtalaşdırmaq olur. İttiham aktında mənim dövlətə vurduğum deyilən zərərin səbəb-nəticə hissəsi əsaslandırılmayıb.
Gömrük orqanlarını aldadaraq, bəyan etmədən xaricdən pul gətirməkdə ittiham olunuram. Heç bir pul gətirməmişəm. Bununla bağlı heç bir sübut yoxdur. Dəlillər öz əksini tapmayıb.
Bakı Jurnalistika Məktəbi dövlət qeydiyyatına alınmaq üçün 8 dəfə Ədliyyə Nazirliyinə müraciət etsə də hamısından imtina cavabı alıb. Bizim işimizdə müəyyən kommersiya fəaliyyəti olsa da ancaq bu mənfəətin bölüşdürülməsinə yönəlik fəaliyyət deyil. Yəni biz biznes qurumu deyilik”.
“Mən direktor müaviniyəm. Direktor Zərdüşt Əlizadədir“
Ülvi Tahirovun sərbəst ifadəsi başa çatdıqdan sonra dövlət ittihamçısı Ergin Qafarov ona suallar ünvanlayıb. Onun sualları BJM-in kim tərəfindən və nə vaxt yaradılması, maliyyə mənbələrinin hansılar olması, ofisin icarə haqqının necə ödənilməsi, kimlərin işçi kimi cəlb olunması ilə bağlı olub. Ülvi Tahirov cavabında BJM-in 2005-ci ildə onun da aralarında yer aldığı bir qrup ziyalı tərəfindən yaradıldığını bildirib.
“Maliyyə mənbələri ilə bağlı ətraflı məlumatım yoxdur. Həm də mən direktor müaviniyəm. Direktor Zərdüşt Əlizadədir. Qərar verən şəxs mən deyiləm yəni. Müxtəlif vaxtlarda müxtəlif təşkilatlar olub. Bundan başqa rəhbərlikdə Zeynal Məmmədli də yer alır.
İcarə haqqı şəxsi vəsait hesabına ödənilib, ofisə kompüterlər də şəxsi vəsait hesabına alınıb”, – Ülvi Tahirov cavabında qeyd edib.
“QHT necə media reyestrindən qeydiyyatdan keçə bilər?“
Dövlət ittihamçısı ondan təkrar formada Almaniyada fəaliyyət göstərən Demokratiya Uğrunda Assosiasiya və digər beynəlxalq təşkilatlarla əlaqəsi olub-olmadığını soruşduqda Şəmşad Ağanın etdiyi replika zaldakıların gülüşünə səbəb olub.
“Ergin bəy, deyəsən sizin əlaqəniz var o təşkilatlarla”, – Şəmşad Ağa deyib.
Dövlət ittihamçısının Ülvi Tahirova “siz media reyestrindən keçmisiniz?” sualı da etirazla qarşılanıb. Ülvi Tahirov cavabında media qurumu olmadıqlarını, dövlət ittihamçısının səhv saldığını deyib. Bu zaman Şəmşad Ağa da yenidən replika edərək soruşub ki, QHT necə media reyestrindən qeydiyyatdan keçə bilər?
“Ergin Qafarovun cinayət işindən yetəri qədər məlumatlı olmadığı aydın görünür”, – Şəmşad Ağa əlavə edib.
Dövlət ittihamçısının daha bir sualı Ülvi Tahirovun Signal şifrələnmiş mesajlaşma tətbiqi istifadə edib-etməməsi ilə bağlı olub. Tahirov suala cavabında bu tətbiqi istifadə etdiyini bildirib.
Vəkil Bəhruz Bayramovun sualını cavablandırarkən isə Ülvi Tahirov, əgər həqiqətən mütəşəkkil dəstə yaratmış olsaydı təqsirləndirilən şəxslərdən bəzilərinə bu dəstədə yer vermək istəməyəcəyini deyib.
“Məsələn Ramin Deko qatı Barselona fanatıdır. Mən isə futbol izlədiyim vaxtlarda Real Madrid fanatı olmuşam. Buna görə də onunla bir dəstədə olmazdım”.
Vəkil Bəhruz Bayramovun Ülvi Tahirova yönləndirdiyi “evinizdə axtarışla bağlı nə deyə bilərsiniz?” sualına cavabında isə o, qaynanasının evində həbs olunduğunu, daha sonra həyat yoldaşı ilə birlikdə öz evinə gətirildiyini deyib.
“Evimizə gəldikdən sonra polislər birinci otaqlara baxmağa başladı. Mən onlardan “nə axtarırsınız?” deyə soruşdum. Utana-utana dedilər ki, “pul axtarırıq”. Mən də “gedək sizə pulun yerini” göstərim deyərək onları otağa apardım. Çəkməcəmdə 15 min funt sterlinq, 13 min avro, 1200 dollar və bir az da Azərbaycan manatı var idi. Məndən soruşdular ki, Azərbaycan manatına niyə belə az diqqət göstərmişəm? Mən də onlara dedim ki, bu gün qaynanamın 3 mərasimi idi və yas üçün pul xərclədim. Əlavə etdim ki, əgər daha tez gəlsələrdi burada daha çox manat olardı”.
“Dövlət ittihamçısı niyə bizə olunan zorakılığı görmək istəmədi?“
Ülvi Tahirova suallar başa çatdıqdan sonra hakim Aytən Əliyeva bundan öncəki məhkəmə prosesində verilmiş bir vəsatətin təmin olunması ilə bağlı məlumatları bölüşüb. O qeyd edib ki, Aytac Tapdıq, Xəyalə Ağayeva və Aysel Ümüdovanın Bakı İstintaq Təcridxanasında fiziki zorakılığa məruz qalması ilə bağlı bu quruma ünvanlanmış sorğuya cavab gəlib. Cavabda məhkəmənin sorğusunun üst qurum olan Penitensiar Xidmətə yönləndirildiyi yazılıb.
Bu zaman Aytac Tapdıq ayağa qalxaraq dövlət ittihamçısı Ergin Qafarova deyib:
“Bizə qarşı zorakılıq oldu. Dövlət ittihamçısı bunu niyə görmək istəmədi? Niyə başımıza gələnləri araşdırmadınız? Niyə gözlərinizi yumdunuz?”.
Daha sonra hakim növbəti məhkəmə prosesinin 3 aprel, saat 14:00-a təyin edildiyini elan edib.
Meydan TV işinin yeddinci məhkəməsi
Azərbaycanda xəbərlər