{"id":105219,"date":"2026-05-08T01:08:29","date_gmt":"2026-05-07T21:08:29","guid":{"rendered":"https:\/\/jam-news.net\/az\/?p=105219"},"modified":"2026-05-08T20:54:53","modified_gmt":"2026-05-08T16:54:53","slug":"sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/","title":{"rendered":"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda H\u0259cc ziyar\u0259ti &#8211; tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin be\u015finci yaz\u0131s\u0131"},"content":{"rendered":"\n<p style=\"font-size:11px\"><strong><em>Sovet h\u0259cc ziyar\u0259ti<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>50-ci ill\u0259rin islahatlar\u0131ndan sonra 60-c\u0131 ill\u0259rin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 m\u0259hdud sayda m\u00fcs\u0259lman dindar\u0131n H\u0259cc ziyar\u0259tin\u0259 getm\u0259sin\u0259 icaz\u0259 verilmi\u015fdi. Lakin SSR\u0130 Nazirl\u0259r Soveti yan\u0131nda Dini \u0130\u015fl\u0259r \u015euras\u0131 bel\u0259 hesab edirdi ki, b\u0259zi \u015f\u0259xsl\u0259rin M\u0259kk\u0259y\u0259 g\u00f6nd\u0259rilm\u0259si Sovet d\u00f6vl\u0259tinin maraqlar\u0131na cavab vermir, bel\u0259 ki, onlar ziyar\u0259td\u0259n d\u00f6nd\u00fckd\u0259n sonra m\u00fcs\u0259lmanlar aras\u0131nda dini f\u0259aliyy\u0259ti g\u00fccl\u0259ndirirl\u0259r. Eyni zamanda Dini \u0130\u015fl\u0259r \u015euras\u0131n\u0131n s\u0259dri Aleksey Puzin savads\u0131z adamlar\u0131n M\u0259kk\u0259y\u0259 g\u00f6nd\u0259rilm\u0259sinin d\u0259 SSR\u0130-nin t\u0259bli\u011fati maraqlar\u0131na cavab verm\u0259diyini vur\u011fulay\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Lakin respublika dini m\u00fcv\u0259kkilliyi v\u0259 ruhani idar\u0259sinin 1960-c\u0131 ild\u0259 M\u0259kk\u0259 ziyar\u0259tin\u0259 getm\u0259k ist\u0259y\u0259n 9 namiz\u0259dd\u0259n 8-i savads\u0131z (Nardarandan \u0130brahim Yax\u015f\u0131b\u0259yov, Buzovnadan M\u0259mm\u0259da\u011fa M\u0259mm\u0259dov, K\u00fcrd\u0259xan\u0131dan Qas\u0131m\u0259li Qas\u0131mov, Zabratdan Molla Murad M\u0259mm\u0259d\u0259li o\u011flu, Balak\u0259n rayonunun Talalar k\u0259ndind\u0259n Ramazan Qocayev, Nardarandan Zal\u0131 R\u00fcst\u0259mov, Bin\u0259 k\u0259ndind\u0259n M\u00fcslim C\u0259bray\u0131lov v\u0259 \u018fli \u018fkb\u0259rov), yaln\u0131z Qax rayonunun \u0130lisu k\u0259ndind\u0259n olan Kamal Baharov az savadl\u0131 idi.<\/p>\n\n\n\n<p>1962-ci il may\u0131n 7-d\u0259 <a href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/category\/cografiya\/rusiya\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Moskvadan<\/a> Qahir\u0259 \u00fcz\u0259rind\u0259n M\u0259kk\u0259y\u0259 yola sal\u0131nan SSR\u0130-nin m\u00fcs\u0259lman respublikalar\u0131ndan formala\u015fd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f 14 n\u0259f\u0259rlik ziyar\u0259t\u00e7inin bir hiss\u0259si KGB-y\u0259 iman g\u0259tir\u0259nl\u0259r idi. Ziyar\u0259t\u00e7il\u0259r i\u00e7\u0259risind\u0259 <a href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/category\/cografiya\/az%c9%99rbaycan\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Az\u0259rbaycandan<\/a> da iki n\u0259f\u0259r var idi. Bunlardan biri Kirovabaddak\u0131 (indiki G\u0259nc\u0259 \u015f\u0259h\u0259ri &#8211; red.) \u201c\u015eah Abbas\u201d m\u0259scidinin xidm\u0259t\u00e7isi \u0130man Allahver\u0259nov, dig\u0259ri is\u0259 neft\u00e7i f\u0259hl\u0259 idi. \u0130man Allahver\u0259nov ziyar\u0259td\u0259n d\u00f6nd\u00fckd\u0259n sonra, iyunun 25-d\u0259 respublika Dini \u0130\u015fl\u0259r M\u00fcv\u0259kkilliyin\u0259 geni\u015f hesabat yazm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group\"><div class=\"wp-block-group__inner-container is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\">\n<div class=\"wp-block-group has-background\" style=\"background-color:#dee8ee\"><div class=\"wp-block-group__inner-container is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\">\n<p>C\u0259mil H\u0259s\u0259nli tan\u0131nm\u0131\u015f&nbsp;<a href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/category\/cografiya\/az%c9%99rbaycan\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Az\u0259rbaycan<\/a>&nbsp;tarix\u00e7isi, tarix elml\u0259ri doktoru v\u0259 professordur.<\/p>\n\n\n\n<p>O, \u201cSovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din: Allahla KGB aras\u0131nda\u201d silsil\u0259 yaz\u0131lar\u0131n\u0131 \u00f6z\u00fcn\u00fcn&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/cemil.hasanli\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">feysbuk hesab\u0131nda<\/a>&nbsp;payla\u015f\u0131r.<\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div><\/div>\n\n\n<article class=\"single-card uk-flex uk-flex-between m-b-sm-40\">\n\n  <div class=\"uk-grid wi-full-width\">\n\n    <div class=\"uk-width-2-3 p-t-sm-10\">\n      <a href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/h%c9%99zr%c9%99ti-abbasi-tapmaq-lazimdir\/\" target=\"_blank\">\n\n\n\n\n\n        <h2 class=\"m-b-sm-23 wi-merriweather-light\">\n\tSovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din: &quot;H\u0259zr\u0259ti Abbas\u0131 tapmaq laz\u0131md\u0131r&quot; &#8211; tarix\u00e7inin d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc yaz\u0131s\u0131\n<\/h2>\n\n        <p class=\"paragraph-color-2 m-b-sm-10 m-b-xs-7\">\n  \u0130stintaq material\u0131nda yer alan \u201cH\u0259zr\u0259ti Abbas\u201d KGB s\u0259dri \u00fc\u00e7\u00fcn d\u0259rhal tap\u0131lmal\u0131 konkret \u015f\u0259xs kimi anla\u015f\u0131lm\u0131\u015fd\u0131.\n<\/p>\n      <\/a>\n    <\/div>\n    <div class=\"uk-width-1-3\">\n      <figure class=\"wi-full-height choose-post__img wi-merriweather-light\">\n  <a class=\"\" href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/h%c9%99zr%c9%99ti-abbasi-tapmaq-lazimdir\/\">\n    <img decoding=\"async\" class=\"wi-full-height wi-ratio-img\" src=\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/04\/website-format-2026-04-29T164447.250.png\" alt=\"H\u0259zr\u0259ti Abbas\u0131 tapmaq laz\u0131md\u0131r\" uk-img \/>\n  <\/a>\n<\/figure>\n    <\/div>\n  <\/div>\n<\/article>\n\n\n\n<p>O, \u00f6z hesabat\u0131nda 9-19 may aras\u0131 h\u0259cc ayinl\u0259rinin yerin\u0259 yetirilm\u0259si, M\u0259kk\u0259d\u0259 ke\u00e7iril\u0259n g\u00f6r\u00fc\u015fl\u0259r, ziyar\u0259td\u0259n sonra Livana s\u0259yah\u0259t, Beyrut v\u0259 Trablisl\u0259 tan\u0131\u015fl\u0131q v\u0259 dig\u0259r m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r haqq\u0131nda, o c\u00fcml\u0259d\u0259n S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131nda olan Orta Asiya v\u0259 Tatar\u0131stan m\u00fchacirl\u0259ri il\u0259 g\u00f6r\u00fc\u015fl\u0259r, onlar\u0131n qohum-\u0259qr\u0259balar\u0131na m\u0259ktub v\u0259 h\u0259diyy\u0259l\u0259r g\u00f6nd\u0259rm\u0259si v\u0259 sair haqq\u0131nda yazm\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>O, qeyd edirdi ki:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201cM\u0259kk\u0259d\u0259 biz\u0259 nam\u0259lum ya\u015fl\u0131 bir t\u00fcrk yax\u0131nla\u015fd\u0131 v\u0259 s\u00f6hb\u0259t zaman\u0131 dedi ki, o, T\u00fcrkiy\u0259d\u0259ndir, ali t\u0259hsili var v\u0259 k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 il\u0259 m\u0259\u015f\u011fuldur. Sonra biz\u0259 sual verdi ki, SSR\u0130-d\u0259 40 milyon m\u00fcs\u0259lman ya\u015fay\u0131r, n\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn c\u0259misi 14 ziyar\u0259t\u00e7i g\u0259lib. \u018flav\u0259 etdi ki, kolxozlarda xalq mal\u0131n\u0131n o\u011furland\u0131\u011f\u0131n\u0131 deyirl\u0259r. Biz g\u00f6rd\u00fck ki, bu adam d\u00fcr\u00fcst birisi deyil, ona g\u00f6r\u0259 d\u0259 cavab verm\u0259dik v\u0259 ondan uzaqla\u015fd\u0131q\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Bu hesabat g\u00f6st\u0259rir ki, 60-c\u0131 ill\u0259rin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 Sovet \u0130ttifaq\u0131nda m\u0259hdud sayda dindar\u0131n M\u0259kk\u0259 ziyar\u0259tinin d\u00f6vl\u0259t s\u0259viyy\u0259sind\u0259 t\u0259\u015fkil edilm\u0259si islam dinin\u0259 qay\u011f\u0131dan daha \u00e7ox, ideoloji m\u0259qs\u0259dl\u0259r\u0259 xidm\u0259t edirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>1964-c\u00fc ilin h\u0259cc ziyar\u0259tin\u0259 SSR\u0130-d\u0259n 16 n\u0259f\u0259r yolland\u0131. Onlardan ikisi Az\u0259rbaycandan idi. SSR\u0130 Nazirl\u0259r Sovetinin 1964-c\u00fc il fevral\u0131n 14-d\u0259 q\u0259bul etdiyi q\u0259rara g\u00f6r\u0259 respublikadan M\u0259kk\u0259y\u0259 g\u00f6nd\u0259ril\u0259n \u201cT\u0259z\u0259 pir\u201d m\u0259scidinin icra orqan\u0131n\u0131n s\u0259dri Abbasqulu Ayd\u0259mirov v\u0259 \u201c\u018fzizb\u0259yovneft\u201din ba\u015f montyoru M\u0259mm\u0259dkaz\u0131m H\u00fcseynovun namiz\u0259dliyi respublika KGB-si il\u0259 raz\u0131la\u015fd\u0131r\u0131ld\u0131. \u018fvv\u0259lki ill\u0259rd\u0259n f\u0259rqli olaraq Moskvadan g\u00f6st\u0259ri\u015f g\u0259ldi ki, h\u0259cc ziyar\u0259tin\u0259 g\u00f6nd\u0259ril\u0259n \u015f\u0259xsl\u0259r haqq\u0131nda Az\u0259rbaycan KP MK-n\u0131n q\u0259rar\u0131 olmal\u0131d\u0131r v\u0259 h\u0259min q\u0259rar\u0131n Sov.\u0130KP MK-n\u0131n diplomatik kadrlar v\u0259 xarici iqtisadi orqanlar \u015f\u00f6b\u0259sin\u0259 g\u00f6nd\u0259rilm\u0259si z\u0259ruridir.<\/p>\n\n\n\n<p>M\u00fcvafiq s\u0259n\u0259dl\u0259r haz\u0131rland\u0131qdan sonra z\u0259vvarlar aprelin 17-d\u0259 Moskva-Qahir\u0259-Xartum-Cidd\u0259 mar\u015frutu il\u0259 M\u0259kk\u0259y\u0259 yola d\u00fc\u015fm\u00fc\u015fd\u00fcl\u0259r. Abbasqulu Ayd\u0259mirov ziyar\u0259td\u0259n qay\u0131td\u0131qdan sonra Dini \u0130\u015fl\u0259r M\u00fcv\u0259kkilliyin\u0259 geni\u015f hesabat haz\u0131rlam\u0131\u015fd\u0131. Bu hesabatda o, SSR\u0130-d\u0259n ged\u0259n hey\u0259t\u0259 r\u0259hb\u0259rlik ed\u0259n \u0130smay\u0131l Sattiyevin h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259rind\u0259n ciddi naraz\u0131l\u0131q edir, onu z\u0259vvarlar \u00fc\u00e7\u00fcn ayr\u0131lm\u0131\u015f v\u0259saiti m\u0259nims\u0259m\u0259kd\u0259 ittiham edirdi.<\/p>\n\n\n<article class=\"single-card uk-flex uk-flex-between m-b-sm-40\">\n\n  <div class=\"uk-grid wi-full-width\">\n\n    <div class=\"uk-width-2-3 p-t-sm-10\">\n      <a href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/yasin-sur%c9%99si-%c9%99m%c9%99liyyati\/\" target=\"_blank\">\n\n\n\n\n\n        <h2 class=\"m-b-sm-23 wi-merriweather-light\">\n\t&quot;Yasin sur\u0259si \u0259m\u0259liyyat\u0131&quot; &#8211; tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc yaz\u0131s\u0131\n<\/h2>\n\n        <p class=\"paragraph-color-2 m-b-sm-10 m-b-xs-7\">\n  1959-cu ilin dekabr ay\u0131n\u0131n 26-da ke\u00e7iril\u0259n \u201cu\u011furlu\u201d \u0259m\u0259liyyat haqq\u0131nda KGB-y\u0259 geni\u015f m\u0259lumatlar g\u00f6nd\u0259rilmi\u015fdi.\n<\/p>\n      <\/a>\n    <\/div>\n    <div class=\"uk-width-1-3\">\n      <figure class=\"wi-full-height choose-post__img wi-merriweather-light\">\n  <a class=\"\" href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/yasin-sur%c9%99si-%c9%99m%c9%99liyyati\/\">\n    <img decoding=\"async\" class=\"wi-full-height wi-ratio-img\" src=\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/04\/amtV1.jpg\" alt=\"Yasin sur\u0259si \u0259m\u0259liyyat\u0131\" uk-img \/>\n  <\/a>\n<\/figure>\n    <\/div>\n  <\/div>\n<\/article>\n\n\n\n<p>Ayd\u0259mirov bildirirdi ki:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201cH\u0259cc qaydalar\u0131na g\u00f6r\u0259 h\u0259r bir z\u0259vvar Mina da\u011f\u0131nda bir qoyunu qurban k\u0259sm\u0259lidir, \u0259ks t\u0259qdird\u0259 onun ziyar\u0259ti q\u0259bul olunmur. Sattiyev z\u0259vvarlara qoyun alma\u011fa pul verm\u0259di. M\u0259n v\u0259 H\u00fcseynov saat\u0131m\u0131z\u0131 sat\u0131b qurban k\u0259sm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn qoyun ald\u0131q. SSR\u0130-d\u0259n olan z\u0259vvarlar\u0131n qurban k\u0259sm\u0259m\u0259si dig\u0259r \u00f6lk\u0259l\u0259rd\u0259n olan ziyar\u0259t\u00e7il\u0259rd\u0259 pis t\u0259\u0259ss\u00fcrat yaratd\u0131\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>\u00d6z n\u00f6vb\u0259sind\u0259 \u0130smay\u0131l Sattiyev d\u0259 Ayd\u0259mirovun K\u0259b\u0259d\u0259 ayaqyal\u0131n dolanmas\u0131 haqq\u0131nda SSR\u0130 Nazirl\u0259r Soveti yan\u0131nda Dini \u015euraya m\u0259lumat vermi\u015fdi. Lakin Ayd\u0259mirov izahat verdi ki:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201cK\u0259b\u0259nin \u0259traf\u0131nda yeddi d\u0259f\u0259 ayaqyal\u0131n dolanmaq ziyar\u0259t rituallar\u0131na daxildir v\u0259 bunu b\u00fct\u00fcn ziyar\u0259t\u00e7il\u0259r edirl\u0259r\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Bu izahatla yana\u015f\u0131 Az\u0259rbaycan Dini M\u00fcv\u0259kkili Musa \u015e\u0259ms\u0259ddinski Ayd\u0259mirovun M\u0259kk\u0259 ziyar\u0259ti bar\u0259d\u0259 hesabat\u0131n\u0131 da SSR\u0130 Dini \u0130\u015fl\u0259r \u00fczr\u0259 \u015euran\u0131n s\u0259dri Aleksey Puzin\u0259 g\u00f6nd\u0259rdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Lakin M\u0259kk\u0259 v\u0259 M\u0259din\u0259nin b\u00fct\u00fcn d\u00fcnya m\u00fcs\u0259lmanlar\u0131n\u0131n cazib\u0259 m\u0259rk\u0259zin\u0259 \u00e7evrilm\u0259si, KGB ekspertl\u0259rinin fikrinc\u0259 S\u0259udiyy\u0259 \u018fr\u0259bistan\u0131 v\u0259 Birl\u0259\u015fmi\u015f \u018fr\u0259b Respublikas\u0131n\u0131n ondan siyasi m\u0259qs\u0259dl\u0259r \u00fc\u00e7\u00fcn istifad\u0259 etm\u0259si Sovet \u0130ttifaq\u0131n\u0131n x\u00fcsusi xidm\u0259t orqanlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n diqq\u0259tl\u0259 izl\u0259nilir v\u0259 qeyd edil\u0259n \u00f6lk\u0259l\u0259rin bu m\u0259s\u0259l\u0259d\u0259 inhisar\u0131na son qoymaq \u00fc\u00e7\u00fcn m\u00fcxt\u0259lif planlar c\u0131z\u0131l\u0131rd\u0131. Afrikada \u00f6z\u00fcn\u0259 yax\u0131n olan islam t\u0259\u015fkilatlar\u0131 vasit\u0259si il\u0259 Moskva SSR\u0130-ni d\u0259 d\u00fcnya m\u00fcs\u0259lmanlar\u0131n\u0131n \u201cziyar\u0259t\u201d mar\u015frutuna salmaq ist\u0259yirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>60-c\u0131 ill\u0259rin \u0259vv\u0259ll\u0259rind\u0259 respublikada din\u0259 maraq artd\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn ona qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259ni g\u00fccl\u0259ndirm\u0259k m\u0259qs\u0259dil\u0259 Az\u0259rbaycan KP MK 1963-c\u00fc il noyabr\u0131n 19-da q\u0259rar q\u0259bul etdi. Q\u0259rara g\u00f6r\u0259 k\u0259nd yerl\u0259ri \u00fc\u00e7\u00fcn ateist kadrlar\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131 m\u0259qs\u0259dil\u0259 ayl\u0131q kurslar a\u00e7\u0131ld\u0131. MK B\u00fcrosu h\u0259min kurslarda oxunan m\u00fchazir\u0259l\u0259rin m\u00f6vzular\u0131n\u0131 v\u0259 m\u00fchazir\u0259\u00e7il\u0259rin adlar\u0131n\u0131 t\u0259sdiq etdi.<\/p>\n\n\n\n<p>1964-c\u00fc il yanvar\u0131n 21-d\u0259 \u201cElmi-ateizmin t\u0259bli\u011fi v\u0259 onu yax\u015f\u0131la\u015fd\u0131rmaq t\u0259dbirl\u0259ri haqq\u0131nda\u201d geni\u015f bir respublika m\u00fc\u015favir\u0259si ke\u00e7irildi. T\u0259dbirin ke\u00e7irilm\u0259si 1964-c\u00fc il yanvar\u0131n 2-d\u0259 Sov.\u0130KP MK katibliyinin \u201c\u018fhalinin ateist t\u0259rbiy\u0259sinin g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si il\u0259 ba\u011fl\u0131 t\u0259dbirl\u0259r haqq\u0131nda\u201d q\u0259bul etdiyi q\u0259rardan ir\u0259li g\u0259lirdi. <\/p>\n\n\n\n<p>M\u00fc\u015favir\u0259d\u0259 \u015f\u0259h\u0259r, rayon, k\u0259nd t\u0259s\u0259rr\u00fcfat\u0131 istehsal birlikl\u0259rinin ideoloji m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r\u0259 baxan katibl\u0259ri, m\u0259d\u0259niyy\u0259t v\u0259 maarif \u015f\u00f6b\u0259l\u0259rinin, kinola\u015fd\u0131rma idar\u0259l\u0259rinin m\u00fcdirl\u0259ri, M\u0259rk\u0259zi Komit\u0259, Nazirl\u0259r Soveti, Ali Sovetin ideoloji sah\u0259y\u0259 baxan r\u0259hb\u0259r i\u015f\u00e7il\u0259ri d\u0259 daxil olmaqla 800 n\u0259f\u0259r\u0259 yax\u0131n n\u00fcmay\u0259nd\u0259 t\u0259msil olunmu\u015fdu. T\u0259dbird\u0259 Az\u0259rbaycan KP MK-n\u0131n ideoloji m\u0259s\u0259l\u0259l\u0259r \u00fczr\u0259 katibi Xasay V\u0259zirov geni\u015f m\u0259ruz\u0259 etdi.<\/p>\n\n\n<article class=\"single-card uk-flex uk-flex-between m-b-sm-40\">\n\n  <div class=\"uk-grid wi-full-width\">\n\n    <div class=\"uk-width-2-3 p-t-sm-10\">\n      <a href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/\" target=\"_blank\">\n\n\n\n\n\n        <h2 class=\"m-b-sm-23 wi-merriweather-light\">\n\t&quot;Sovetd\u0259 dinl\u0259 m\u00fcbariz\u0259 Amerika caz\u0131na paralel apar\u0131l\u0131rd\u0131&quot; &#8211; tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin ikinci yaz\u0131s\u0131\n<\/h2>\n\n        <p class=\"paragraph-color-2 m-b-sm-10 m-b-xs-7\">\n  Sovetd\u0259 din\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 Amerika caz\u0131na v\u0259 stilyaqa\u00e7\u0131l\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 il\u0259 paralel \u015f\u0259kild\u0259 apar\u0131l\u0131rd\u0131.\n<\/p>\n      <\/a>\n    <\/div>\n    <div class=\"uk-width-1-3\">\n      <figure class=\"wi-full-height choose-post__img wi-merriweather-light\">\n  <a class=\"\" href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/\">\n    <img decoding=\"async\" class=\"wi-full-height wi-ratio-img\" src=\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/04\/website-format-95.png\" alt=\"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din\" uk-img \/>\n  <\/a>\n<\/figure>\n    <\/div>\n  <\/div>\n<\/article>\n\n\n\n<p>M\u0259ruz\u0259 \u0259traf\u0131nda 14 n\u0259f\u0259r \u00e7\u0131x\u0131\u015f etdikd\u0259n sonra M\u0259rk\u0259zi Komit\u0259 katibi Xasay V\u0259zirov m\u00fc\u015favir\u0259y\u0259 yekun vurdu. O, qeyd etdi ki:<\/p>\n\n\n\n<p><em>&#8220;Haz\u0131rda \u201cpartiya z\u0259hm\u0259tke\u015fl\u0259rin ateist t\u0259rbiy\u0259sin\u0259 \u00e7ox b\u00f6y\u00fck \u0259h\u0259miyy\u0259t verir\u0259m. Partiya ist\u0259yir ki, ateizm t\u0259rbiy\u0259sind\u0259 h\u00fccum\u00e7u ruh b\u0259rpa olunsun v\u0259 dini ideologiyaya qar\u015f\u0131 m\u00fcnt\u0259z\u0259m sur\u0259td\u0259, aras\u0131 k\u0259silm\u0259d\u0259n b\u00fct\u00fcn vasit\u0259l\u0259rl\u0259 m\u00fcbariz\u0259 apar\u0131ls\u0131n&#8230; Q\u0259ti ba\u015fa d\u00fc\u015fm\u0259liyik ki, dini ideologiya il\u0259, din il\u0259, dini qal\u0131qlarla he\u00e7 bir bar\u0131\u015f\u0131q ola bilm\u0259z. H\u00fccum\u00e7u t\u0259bli\u011fat v\u0259 t\u0259\u015fviqat i\u015fi aparmal\u0131y\u0131q\u201d.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Lakin o, etiraf etdi ki, qanun m\u00fc\u0259yy\u0259n \u00e7\u0259r\u00e7iv\u0259d\u0259 dini f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rm\u0259y\u0259 icaz\u0259 verir v\u0259 \u00f6lk\u0259d\u0259 23 m\u0259scidin f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rdiyini, h\u0259min m\u0259scidl\u0259rd\u0259 c\u0259mi 72 adama dini f\u0259aliyy\u0259tl\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olmaq icaz\u0259si verilm\u0259sini d\u0259 bununla izah edib. O, m\u0259scidl\u0259rd\u0259 m\u0259h\u0259rr\u0259mlik m\u0259rasiml\u0259rinin qeyd olunmas\u0131na toxunaraq \u0259lav\u0259 etdi ki:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201cDeyirl\u0259r ba\u015f yar\u0131rlar, g\u00f6z yumuruq. \u018fl\u0259mdar olur, g\u00f6z yumuruq v\u0259 sair\u0259 v\u0259 sair\u0259. G\u0259r\u0259k el\u0259 ed\u0259k ki, daha ba\u015f yarmas\u0131nlar. \u00dcmumiyy\u0259tl\u0259, qeyd\u0259 al\u0131nm\u0131\u015f m\u0259scidl\u0259r m\u00fc\u0259yy\u0259n n\u0259zar\u0259t alt\u0131nda olmal\u0131d\u0131r. G\u0259r\u0259k biz \u00e7al\u0131\u015faq dindarlar qeyd olunmu\u015f m\u0259scidl\u0259r\u0259 d\u0259 az getsinl\u0259r v\u0259 yaxud q\u0259ti olaraq getm\u0259sinl\u0259r&#8221;.<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>M\u0259scidl\u0259rin v\u0259 mollalar\u0131n say\u0131na toxunaraq V\u0259zirov dedi:<\/p>\n\n\n\n<p><em>\u201cBizd\u0259 c\u0259mi 30 molla vard\u0131r. Bunlara d\u00f6vl\u0259t t\u0259r\u0259find\u0259n icaz\u0259 verilmi\u015fdir ki, dini ayinl\u0259ri icra etsinl\u0259r. Bunlar\u0131n i\u00e7\u0259risind\u0259 6 n\u0259f\u0259r t\u0259hsilli mollad\u0131r, 4-\u00fc is\u0259 ali t\u0259hsillidir, <a href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/topic\/iran\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">\u0130randa<\/a>, \u0130raqda t\u0259hsil alm\u0131\u015flar. Lakin ruhani idar\u0259si ba\u015f\u00e7\u0131lar\u0131 t\u0259la\u015f i\u00e7\u0259risind\u0259dir. \u00c7\u00fcnki bu mollalar\u0131n ya\u015f\u0131 60-dan ke\u00e7mi\u015fdir, bu mollalar \u00f6ld\u00fckd\u0259n sonra m\u0259scidl\u0259rin m\u00fcq\u0259dd\u0259rat\u0131 nec\u0259 olacaq?\u201d<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>Ateistl\u0259rin respublika m\u00fc\u015favir\u0259si bel\u0259 bir ritorik sualla \u00f6z i\u015fini ba\u015fa \u00e7atd\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Bu m\u00fc\u015favir\u0259d\u0259n az sonra MK katibi Xasay V\u0259zirov 1964-c\u00fc il iyulun 2-d\u0259 \u0259halinin ateist t\u0259rbiy\u0259sinin g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si istiqam\u0259tind\u0259 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015f i\u015fl\u0259r bar\u0259d\u0259 Sov.\u0130KP MK-ya geni\u015f aray\u0131\u015f g\u00f6nd\u0259rdi.<\/p>\n\n\n\n<p>O, Sov.\u0130KP MK iyun (1963-c\u00fc il) plenumundan, x\u00fcsusil\u0259 MK katibliyinin 2 yanvar q\u0259rar\u0131ndan sonra respublikada g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259ri sadalad\u0131qdan sonra m\u00fcrt\u0259ce islam ad\u0259ti olan \u201cM\u0259h\u0259rr\u0259mlik\u201d m\u0259rasimin\u0259 qar\u015f\u0131 apar\u0131lan t\u0259dbirl\u0259rd\u0259n b\u0259hs edir, 1964-c\u00fc ilin fevral-iyun aylar\u0131 d\u00f6vr\u00fcnd\u0259 dini qal\u0131qlara qar\u015f\u0131 ateist m\u00fchazir\u0259\u00e7il\u0259r t\u0259r\u0259find\u0259n 8157 m\u00fchazir\u0259 oxunmas\u0131na v\u0259 s\u00f6hb\u0259t apar\u0131lmas\u0131na toxunur, elmi ateizm m\u00f6vzusunda 45 adda kitab v\u0259 bro\u015fur n\u0259\u015fr olundu\u011funu, m\u0259tbuat s\u0259hif\u0259l\u0259rind\u0259 din\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259nin g\u00fccl\u0259ndirildiyini, bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 respublika televiziyas\u0131nda \u201cAteistin tribunas\u0131\u201d, \u201cAteistin ekran\u0131\u201d kimi verili\u015fl\u0259rin yer ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 qeyd edirdi.<\/p>\n\n\n<article class=\"single-card uk-flex uk-flex-between m-b-sm-40\">\n\n  <div class=\"uk-grid wi-full-width\">\n\n    <div class=\"uk-width-2-3 p-t-sm-10\">\n      <a href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din\/\" target=\"_blank\">\n\n\n\n\n\n        <h2 class=\"m-b-sm-23 wi-merriweather-light\">\n\tSovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din: Allahla KGB aras\u0131nda &#8211; tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin birinci yaz\u0131s\u0131\n<\/h2>\n\n        <p class=\"paragraph-color-2 m-b-sm-10 m-b-xs-7\">\n  Tarix\u00e7i yaz\u0131r ki, Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din, o c\u00fcml\u0259d\u0259n islam inancl\u0131lar\u0131 a\u011f\u0131r, dramatik bir yol ke\u00e7ib.\n<\/p>\n      <\/a>\n    <\/div>\n    <div class=\"uk-width-1-3\">\n      <figure class=\"wi-full-height choose-post__img wi-merriweather-light\">\n  <a class=\"\" href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din\/\">\n    <img decoding=\"async\" class=\"wi-full-height wi-ratio-img\" src=\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/04\/website-format-81.png\" alt=\"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din\" uk-img \/>\n  <\/a>\n<\/figure>\n    <\/div>\n  <\/div>\n<\/article>\n\n\n\n<p>Ancaq bu ateist m\u00fchazir\u0259\u00e7il\u0259rin respublikan\u0131n m\u00fcxt\u0259lif \u015f\u0259h\u0259r, rayon v\u0259 k\u0259ndl\u0259rind\u0259 oxudu\u011fu 8157 m\u00fchazir\u0259 bir n\u0259tic\u0259 verm\u0259di. M\u0259rk\u0259zi Komit\u0259nin birinci katibi V\u0259li Axundov ateist m\u00fchazir\u0259l\u0259rinin toplant\u0131nt\u0131s\u0131nda dedi ki, siz gedib yerl\u0259rd\u0259 ya\u015fl\u0131 adamlar\u0131 klublara y\u0131\u011f\u0131m m\u00fchazir\u0259 oxuyursunuz v\u0259 siz h\u0259r d\u0259f\u0259 M\u0259h\u0259mm\u0259d pey\u011f\u0259mb\u0259rin ad\u0131n\u0131 \u00e7\u0259k\u0259nd\u0259 onlar da salavat \u00e7evirir. N\u0259tic\u0259d\u0259 1968-ci ilin aprelin\u0259 t\u0259sad\u00fcf ed\u0259n A\u015fura g\u00fcn\u00fc Kirovabad\u0131n (G\u0259nc\u0259) \u201cG\u00f6y \u0130mam\u201d m\u0259scidin\u0259 g\u0259l\u0259n dindarlar\u0131n say\u0131 15 min n\u0259f\u0259rd\u0259n art\u0131q olmu\u015fdu. Bu say 10 il \u0259vv\u0259ll\u0259 m\u00fcqayis\u0259d\u0259 3-4 d\u0259f\u0259 \u00e7ox idi.<\/p>\n\n\n\n<p>1967-ci ild\u0259 \u015eeyx\u00fclislam Mirm\u00f6hs\u00fcn H\u0259kimzad\u0259nin v\u0259fat\u0131ndan sonra ruhani idar\u0259si bir m\u00fcdd\u0259t s\u0259drsiz qalsa da 20 il\u0259 yax\u0131n \u201cT\u0259z\u0259 pir\u201d m\u0259scidinin Axundu i\u015fl\u0259y\u0259n 83 ya\u015fl\u0131 \u018flia\u011fa S\u00fcleymanzad\u0259 1968-ci ild\u0259 Zaqafqaziya m\u00fcs\u0259lmanlar\u0131n\u0131n qurultay\u0131nda ruhani idar\u0259sinin s\u0259dri se\u00e7ildi. O, 1911-1919-cu ill\u0259rd\u0259 M\u0259\u015fh\u0259dd\u0259 v\u0259 N\u0259c\u0259fd\u0259 y\u00fcks\u0259k dini t\u0259hsili alm\u0259\u015f bir ruhani idi.<\/p>\n\n\n\n<p>1964-c\u00fc ilin pay\u0131z\u0131nda Nikita Xru\u015f\u015fov r\u0259hb\u0259rlikd\u0259n uzaqla\u015fd\u0131r\u0131ld\u0131qdan sonra \u00f6lk\u0259d\u0259 dina qar\u015f\u0131 kampaniyalar bir q\u0259d\u0259r s\u0259ngidi. O, art\u0131q \u201c\u00fcf\u00fcqd\u0259 g\u00f6r\u00fcn\u0259n\u201d komunizm\u0259 ged\u0259n yolda dini ciddi mane\u0259 hesab edirdi. Lakin Xru\u015f\u015fovdan sonra da ateist t\u0259bli\u011fat v\u0259 dinin t\u0259qibi SSR\u0130-d\u0259 davam etm\u0259kd\u0259 idi. F\u0259rq onda idi ki, 50-ci ill\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan\u0131n c\u0259nub rayonlar\u0131nda gizli v\u0259 yar\u0131mleqal t\u0259\u015fkil olunan \u015f\u0259bihl\u0259rd\u0259 (dini teatr) Yezid rolunu rus malakanlar\u0131n\u0131n i\u00e7ind\u0259n se\u00e7ilmi\u015f adamlar oynay\u0131rd\u0131, 60-c\u0131 ill\u0259rin ikinci yar\u0131s\u0131nda is\u0259 art\u0131q \u00f6z \u201cmilli Yezid\u201d kadrlar\u0131m\u0131z yeti\u015fmi\u015fdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Son.<\/p>\n\n\n<article class=\"single-card uk-flex uk-flex-between m-b-sm-40\">\n\n  <div class=\"uk-grid wi-full-width\">\n\n    <div class=\"uk-width-2-3 p-t-sm-10\">\n      <a href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/kremlin-azerbaycan-ucun-yumsaq-guc-plani\/\" target=\"_blank\">\n\n\n\n\n\n        <h2 class=\"m-b-sm-23 wi-merriweather-light\">\n\tKremlin Az\u0259rbaycan \u00fc\u00e7\u00fcn &quot;yum\u015faq g\u00fcc&quot; plan\u0131: &quot;Milyonlarla pul bo\u015fa getdi&quot;\n<\/h2>\n\n        <p class=\"paragraph-color-2 m-b-sm-10 m-b-xs-7\">\n  Gizli hesabatlarda yaz\u0131l\u0131r ki, Az\u0259rbaycanda Rusiya maraqlar\u0131n\u0131 m\u00fcdafi\u0259 ed\u0259n t\u0259\u015fkilatlar\u0131n yoxlu\u011fu ciddi narahatl\u0131q do\u011furub.\n<\/p>\n      <\/a>\n    <\/div>\n    <div class=\"uk-width-1-3\">\n      <figure class=\"wi-full-height choose-post__img wi-merriweather-light\">\n  <a class=\"\" href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/kremlin-azerbaycan-ucun-yumsaq-guc-plani\/\">\n    <img decoding=\"async\" class=\"wi-full-height wi-ratio-img\" src=\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2025\/09\/website-format-18.png\" alt=\"Kremlin Az\u0259rbaycan \u00fc\u00e7\u00fcn \u201cyum\u015faq g\u00fcc\u201d plan\u0131\" uk-img \/>\n  <\/a>\n<\/figure>\n    <\/div>\n  <\/div>\n<\/article>\n\n\n\n<p style=\"font-size:1px\"><strong><em>Sovet h\u0259cc ziyar\u0259ti<\/em><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>SSR\u0130 Dini \u0130\u015fl\u0259r \u015euras\u0131 bel\u0259 hesab edirdi ki, b\u0259zi \u015f\u0259xsl\u0259rin M\u0259kk\u0259y\u0259 g\u00f6nd\u0259rilm\u0259si Sovet d\u00f6vl\u0259tinin maraqlar\u0131na cavab vermir.<\/p>\n","protected":false},"author":60,"featured_media":105223,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[17,25,49],"tags":[],"formation":[],"post-author":[],"topic":[4952,339],"tooltip":[],"city":[6041],"class_list":["post-105219","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-azrbaycan","category-cmiyyt","category-srh","topic-azrbaycan","topic-iran","city-baki"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v24.1 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Sovet h\u0259cc ziyar\u0259ti - JAMnews<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Sovet h\u0259cc ziyar\u0259ti. SSR\u0130 Dini \u0130\u015fl\u0259r \u015euras\u0131 hesab edirdi ki, b\u0259zi \u015f\u0259xsl\u0259rin M\u0259kk\u0259y\u0259 g\u00f6nd\u0259rilm\u0259si Sovet d\u00f6vl\u0259tinin maraqlar\u0131na cavab vermir.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h\u0259cc-ziyar\u0259ti\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"az_AZ\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda H\u0259cc ziyar\u0259ti - tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin be\u015finci yaz\u0131s\u0131\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Sovet h\u0259cc ziyar\u0259ti. SSR\u0130 Dini \u0130\u015fl\u0259r \u015euras\u0131 hesab edirdi ki, b\u0259zi \u015f\u0259xsl\u0259rin M\u0259kk\u0259y\u0259 g\u00f6nd\u0259rilm\u0259si Sovet d\u00f6vl\u0259tinin maraqlar\u0131na cavab vermir.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h\u0259cc-ziyar\u0259ti\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Azerbaijani Jamnews\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/JAMnewsInEnglish\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-05-07T21:08:29+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-05-08T16:54:53+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/05\/website-format-2026-05-07T230541.861.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"3120\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1755\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"elmisham\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:title\" content=\"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda H\u0259cc ziyar\u0259ti - tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin be\u015finci yaz\u0131s\u0131\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@JAMnewsCaucasus\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@JAMnewsCaucasus\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"elmisham\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/\"},\"author\":{\"name\":\"elmisham\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/person\/eb45af4c98a871b32118a93d3d66e159\"},\"headline\":\"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda H\u0259cc ziyar\u0259ti &#8211; tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin be\u015finci yaz\u0131s\u0131\",\"datePublished\":\"2026-05-07T21:08:29+00:00\",\"dateModified\":\"2026-05-08T16:54:53+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/\"},\"wordCount\":2342,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/05\/website-format-2026-05-07T230541.861.png\",\"articleSection\":[\"Azerbaijan\",\"Issues\",\"Opinion\"],\"inLanguage\":\"az\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/\",\"url\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/\",\"name\":\"Sovet h\u0259cc ziyar\u0259ti - JAMnews\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/05\/website-format-2026-05-07T230541.861.png\",\"datePublished\":\"2026-05-07T21:08:29+00:00\",\"dateModified\":\"2026-05-08T16:54:53+00:00\",\"description\":\"Sovet h\u0259cc ziyar\u0259ti. SSR\u0130 Dini \u0130\u015fl\u0259r \u015euras\u0131 hesab edirdi ki, b\u0259zi \u015f\u0259xsl\u0259rin M\u0259kk\u0259y\u0259 g\u00f6nd\u0259rilm\u0259si Sovet d\u00f6vl\u0259tinin maraqlar\u0131na cavab vermir.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"az\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"az\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/05\/website-format-2026-05-07T230541.861.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/05\/website-format-2026-05-07T230541.861.png\",\"width\":3120,\"height\":1755,\"caption\":\"Sovet h\u0259cc ziyar\u0259ti\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda H\u0259cc ziyar\u0259ti &#8211; tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin be\u015finci yaz\u0131s\u0131\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#website\",\"url\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/\",\"name\":\"Azerbaijani Jamnews\",\"description\":\"Caucasus News, Politics and Society\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"az\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#organization\",\"name\":\"JAMnews\",\"url\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"az\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2020\/05\/JAM_w.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2020\/05\/JAM_w.jpg\",\"width\":960,\"height\":960,\"caption\":\"JAMnews\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/JAMnewsInEnglish\/\",\"https:\/\/x.com\/JAMnewsCaucasus\",\"https:\/\/www.instagram.com\/jam_news\/\",\"https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCXQbUCme2pykuZYXWHx4VPg\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/person\/eb45af4c98a871b32118a93d3d66e159\",\"name\":\"elmisham\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"az\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/37fa0366c180c74da87d58de88ffdc3f?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/37fa0366c180c74da87d58de88ffdc3f?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"elmisham\"},\"url\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/author\/elmisham\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Sovet h\u0259cc ziyar\u0259ti - JAMnews","description":"Sovet h\u0259cc ziyar\u0259ti. SSR\u0130 Dini \u0130\u015fl\u0259r \u015euras\u0131 hesab edirdi ki, b\u0259zi \u015f\u0259xsl\u0259rin M\u0259kk\u0259y\u0259 g\u00f6nd\u0259rilm\u0259si Sovet d\u00f6vl\u0259tinin maraqlar\u0131na cavab vermir.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h\u0259cc-ziyar\u0259ti\/","og_locale":"az_AZ","og_type":"article","og_title":"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda H\u0259cc ziyar\u0259ti - tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin be\u015finci yaz\u0131s\u0131","og_description":"Sovet h\u0259cc ziyar\u0259ti. SSR\u0130 Dini \u0130\u015fl\u0259r \u015euras\u0131 hesab edirdi ki, b\u0259zi \u015f\u0259xsl\u0259rin M\u0259kk\u0259y\u0259 g\u00f6nd\u0259rilm\u0259si Sovet d\u00f6vl\u0259tinin maraqlar\u0131na cavab vermir.","og_url":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h\u0259cc-ziyar\u0259ti\/","og_site_name":"Azerbaijani Jamnews","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/JAMnewsInEnglish\/","article_published_time":"2026-05-07T21:08:29+00:00","article_modified_time":"2026-05-08T16:54:53+00:00","og_image":[{"width":3120,"height":1755,"url":"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/05\/website-format-2026-05-07T230541.861.png","type":"image\/png"}],"author":"elmisham","twitter_card":"summary_large_image","twitter_title":"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda H\u0259cc ziyar\u0259ti - tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin be\u015finci yaz\u0131s\u0131","twitter_creator":"@JAMnewsCaucasus","twitter_site":"@JAMnewsCaucasus","twitter_misc":{"Written by":"elmisham","Est. reading time":"8 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/"},"author":{"name":"elmisham","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/person\/eb45af4c98a871b32118a93d3d66e159"},"headline":"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda H\u0259cc ziyar\u0259ti &#8211; tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin be\u015finci yaz\u0131s\u0131","datePublished":"2026-05-07T21:08:29+00:00","dateModified":"2026-05-08T16:54:53+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/"},"wordCount":2342,"publisher":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/05\/website-format-2026-05-07T230541.861.png","articleSection":["Azerbaijan","Issues","Opinion"],"inLanguage":"az"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/","url":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/","name":"Sovet h\u0259cc ziyar\u0259ti - JAMnews","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/05\/website-format-2026-05-07T230541.861.png","datePublished":"2026-05-07T21:08:29+00:00","dateModified":"2026-05-08T16:54:53+00:00","description":"Sovet h\u0259cc ziyar\u0259ti. SSR\u0130 Dini \u0130\u015fl\u0259r \u015euras\u0131 hesab edirdi ki, b\u0259zi \u015f\u0259xsl\u0259rin M\u0259kk\u0259y\u0259 g\u00f6nd\u0259rilm\u0259si Sovet d\u00f6vl\u0259tinin maraqlar\u0131na cavab vermir.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/#breadcrumb"},"inLanguage":"az","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"az","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/#primaryimage","url":"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/05\/website-format-2026-05-07T230541.861.png","contentUrl":"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/05\/website-format-2026-05-07T230541.861.png","width":3120,"height":1755,"caption":"Sovet h\u0259cc ziyar\u0259ti"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-h%c9%99cc-ziyar%c9%99ti\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/jam-news.net\/az\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda H\u0259cc ziyar\u0259ti &#8211; tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin be\u015finci yaz\u0131s\u0131"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#website","url":"https:\/\/jam-news.net\/az\/","name":"Azerbaijani Jamnews","description":"Caucasus News, Politics and Society","publisher":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/jam-news.net\/az\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"az"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#organization","name":"JAMnews","url":"https:\/\/jam-news.net\/az\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"az","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2020\/05\/JAM_w.jpg","contentUrl":"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2020\/05\/JAM_w.jpg","width":960,"height":960,"caption":"JAMnews"},"image":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/JAMnewsInEnglish\/","https:\/\/x.com\/JAMnewsCaucasus","https:\/\/www.instagram.com\/jam_news\/","https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCXQbUCme2pykuZYXWHx4VPg"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/person\/eb45af4c98a871b32118a93d3d66e159","name":"elmisham","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"az","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/37fa0366c180c74da87d58de88ffdc3f?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/37fa0366c180c74da87d58de88ffdc3f?s=96&d=mm&r=g","caption":"elmisham"},"url":"https:\/\/jam-news.net\/az\/author\/elmisham\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/105219","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/users\/60"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=105219"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/105219\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":105261,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/105219\/revisions\/105261"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media\/105223"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=105219"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=105219"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=105219"},{"taxonomy":"formation","embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/formation?post=105219"},{"taxonomy":"post-author","embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/post-author?post=105219"},{"taxonomy":"topic","embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/topic?post=105219"},{"taxonomy":"tooltip","embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/tooltip?post=105219"},{"taxonomy":"city","embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/city?post=105219"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}