{"id":104753,"date":"2026-04-19T18:04:19","date_gmt":"2026-04-19T14:04:19","guid":{"rendered":"https:\/\/jam-news.net\/az\/?p=104753"},"modified":"2026-04-19T18:04:21","modified_gmt":"2026-04-19T14:04:21","slug":"sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/","title":{"rendered":"&#8220;Sovetd\u0259 dinl\u0259 m\u00fcbariz\u0259 Amerika caz\u0131na paralel apar\u0131l\u0131rd\u0131&#8221; &#8211; tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin ikinci yaz\u0131s\u0131"},"content":{"rendered":"\n<p style=\"font-size:11px\"><strong><em>Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din 2<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>1956-c\u0131 ilin fevral ay\u0131nda ke\u00e7iril\u0259n <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Sovet_%C4%B0ttifaq%C4%B1_Kommunist_Partiyas%C4%B1\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Sovet \u0130ttifaq\u0131 Kommunist Partiyas\u0131n\u0131n<\/a> XX qurultay\u0131 \u00f6lk\u0259nin sosial-siyasi h\u0259yat\u0131nda b\u00f6y\u00fck hadis\u0259y\u0259 \u00e7evrildi. Qurultay\u0131n fevral ay\u0131n\u0131n 25-d\u0259 ke\u00e7iril\u0259n qapal\u0131 iclas\u0131nda \u201c\u015e\u0259xsiyy\u0259t\u0259 p\u0259r\u0259sti\u015f v\u0259 onun n\u0259tic\u0259l\u0259ri haqq\u0131nda\u201d Ba\u015f Katib Nikita Xru\u015f\u015fovun \u201cgizli\u201d m\u0259ruz\u0259si c\u0259miyy\u0259td\u0259 \u015fok effekti yaratd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>Xarici qonaqlar\u0131 qurultay\u0131n h\u0259min iclas\u0131na d\u0259v\u0259t edilm\u0259mi\u015fdil\u0259r. Lakin cidan\u0131 \u00e7uvalda gizl\u0259tm\u0259k m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131. Q\u0259rib\u0259dir ki, <a href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/topic\/joseph-stalin\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Stalinin<\/a> \u015f\u0259xsiyy\u0259t\u0259 p\u0259r\u0259sti\u015fini t\u0259nqid ed\u0259n XX qurultay\u0131n q\u0259rarlar\u0131 ateizm t\u0259bli\u011fat\u0131na geni\u015f r\u0259vac verdi. 50-ci ill\u0259rin sonlar\u0131nda Sovetd\u0259 din\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 Amerika caz\u0131na v\u0259 stilyaqa\u00e7\u0131l\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 il\u0259 paralel \u015f\u0259kild\u0259 apar\u0131l\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-group\"><div class=\"wp-block-group__inner-container is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\">\n<div class=\"wp-block-group has-background\" style=\"background-color:#dee8ee\"><div class=\"wp-block-group__inner-container is-layout-constrained wp-block-group-is-layout-constrained\">\n<p>C\u0259mil H\u0259s\u0259nli tan\u0131nm\u0131\u015f <a href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/category\/cografiya\/az%c9%99rbaycan\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">Az\u0259rbaycan<\/a> tarix\u00e7isi, tarix elml\u0259ri doktoru v\u0259 professordur.<\/p>\n\n\n\n<p>O, \u201cSovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din: Allahla KGB aras\u0131nda\u201d silsil\u0259 yaz\u0131lar\u0131n\u0131 \u00f6z\u00fcn\u00fcn <a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/cemil.hasanli\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">feysbuk hesab\u0131nda<\/a> payla\u015f\u0131r.<\/p>\n<\/div><\/div>\n<\/div><\/div>\n\n\n<article class=\"single-card uk-flex uk-flex-between m-b-sm-40\">\n\n  <div class=\"uk-grid wi-full-width\">\n\n    <div class=\"uk-width-2-3 p-t-sm-10\">\n      <a href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din\/\" target=\"_blank\">\n\n\n\n\n\n        <h2 class=\"m-b-sm-23 wi-merriweather-light\">\n\tSovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din: Allahla KGB aras\u0131nda &#8211; tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin birinci yaz\u0131s\u0131\n<\/h2>\n\n        <p class=\"paragraph-color-2 m-b-sm-10 m-b-xs-7\">\n  Tarix\u00e7i yaz\u0131r ki, Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din, o c\u00fcml\u0259d\u0259n islam inancl\u0131lar\u0131 a\u011f\u0131r, dramatik bir yol ke\u00e7ib.\n<\/p>\n      <\/a>\n    <\/div>\n    <div class=\"uk-width-1-3\">\n      <figure class=\"wi-full-height choose-post__img wi-merriweather-light\">\n  <a class=\"\" href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din\/\">\n    <img decoding=\"async\" class=\"wi-full-height wi-ratio-img\" src=\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/04\/website-format-81.png\" alt=\"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din\" uk-img \/>\n  <\/a>\n<\/figure>\n    <\/div>\n  <\/div>\n<\/article>\n\n\n\n<p>XX qurultaydan sonra da Az\u0259rbaycanda f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n dini t\u0259\u015fkilatlar i\u00e7\u0259risind\u0259 agentura i\u015fini g\u00fccl\u0259ndirm\u0259k v\u0259 ziyar\u0259t yerl\u0259rini n\u0259zar\u0259td\u0259 saxlamaq respublika t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik orqanlar\u0131n\u0131n \u0259sas v\u0259zif\u0259l\u0259rind\u0259n biri olaraq qal\u0131rd\u0131. Bu m\u0259qs\u0259dl\u0259 dini toplant\u0131lar ke\u00e7ir\u0259n m\u00fcs\u0259lman t\u0259\u015fkilatlar\u0131, pyatidesyatnikl\u0259r, subbotnikl\u0259r, adventistl\u0259r i\u00e7\u0259risind\u0259 g\u00fccl\u00fc agentura i\u015fi apar\u0131l\u0131rd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>KGB-nin yeni s\u0259dri Fyodor Kop\u0131lov 1956-c\u0131 il \u00fc\u00e7\u00fcn haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 hesabatda <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/M%C9%99h%C9%99rr%C9%99mlik\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">m\u0259h\u0259rr\u0259mlik m\u0259rasiminin<\/a> ke\u00e7irilm\u0259sind\u0259 f\u0259all\u0131\u011f\u0131n artmas\u0131ndan narahatl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ifad\u0259 edirdi. Onun m\u0259lumat\u0131na g\u00f6r\u0259, 1956-c\u0131 ilin a\u015fura g\u00fcn\u00fc T\u0259z\u0259 Pir m\u0259scidin\u0259 toplananlar\u0131n say\u0131 3 min n\u0259f\u0259r\u0259 \u00e7atm\u0131\u015fd\u0131. Bir s\u0131ra yerl\u0259rd\u0259 kommunist v\u0259 komsomol\u00e7ular\u0131n m\u0259h\u0259rr\u0259mlik m\u0259rasimind\u0259 i\u015ftirak etm\u0259sini Kop\u0131lov narahat\u00e7\u0131l\u0131q do\u011furan hal kimi qeyd edirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>Bununla bel\u0259 o, bildirirdi ki, Zaqafqaziya m\u00fcs\u0259lmanlar\u0131n\u0131n dini idar\u0259si d\u00f6vl\u0259t t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi orqanlar\u0131n\u0131n n\u0259zar\u0259tind\u0259dir v\u0259 dini idar\u0259nin 7 n\u0259f\u0259rd\u0259n ibar\u0259t olan ali \u015furas\u0131nda onlar \u00f6z \u201cetibarl\u0131\u201d adamlar\u0131n\u0131 yerl\u0259\u015fdiribl\u0259r. Toplanan m\u0259lumatlara g\u00f6r\u0259, ist\u0259r dini m\u0259rasiml\u0259rin v\u0259 ist\u0259rs\u0259 d\u0259 dini ziyar\u0259tl\u0259rin icras\u0131 zaman\u0131 antisovet h\u0259r\u0259k\u0259tl\u0259r qeyd\u0259 al\u0131nmam\u0131\u015fd\u0131. Eyni zamanda M\u0259kk\u0259y\u0259 v\u0259 M\u0259\u015fh\u0259d\u0259 ziyar\u0259t\u0259 ged\u0259n azsayl\u0131 m\u00fcs\u0259lman z\u0259vvalar\u0131n\u0131n i\u00e7\u0259risin\u0259 d\u0259 KGB orqanlar\u0131n\u0131n gizli agentl\u0259ri daxil edilirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>50-ci ill\u0259rin ax\u0131rlar\u0131nda D\u00f6vl\u0259t T\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi Komit\u0259sinin hesabatlar\u0131nda Nax\u00e7\u0131van Muxtar Respublikas\u0131nda dini t\u0259bli\u011fat\u0131n g\u00fccl\u0259ndiyi bildirilirdi. Muxtar respublikan\u0131n KGB s\u0259dri M\u0259mm\u0259d \u018flizad\u0259 bildirdi ki, son vaxtlar Nax\u00e7\u0131vanda dini t\u0259bli\u011fat g\u00fccl\u0259nib, qeyri-r\u0259smi m\u0259scidl\u0259r a\u00e7\u0131l\u0131b. O qeyd edirdi ki, h\u0259tta Bak\u0131da <a href=\"https:\/\/az.wikipedia.org\/wiki\/Mir_M%C3%B6vs%C3%BCm_A%C4%9Fa\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\">\u018fta\u011fan\u0131n<\/a> (Seyid\u0259li Mir Abutal\u0131b o\u011flu Mirm\u00f6vs\u00fcmzad\u0259\u00a01883-1950-ci ill\u0259rd\u0259 Bak\u0131da ya\u015fay\u0131b. Bir s\u0131ra az\u0259rbaycanl\u0131lar t\u0259r\u0259find\u0259n m\u00f6c\u00fcz\u0259li q\u00fcvv\u0259l\u0259r\u0259 malik oldu\u011funa inan\u0131lan \u0259lilliyi olan \u015f\u0259xsdir) b\u00fcst\u00fc haz\u0131rlan\u0131b, Ordubad rayonunun N\u00fcsn\u00fcs k\u0259nd m\u0259scidin\u0259 g\u0259tirilib. \u018fm\u0259liyyat t\u0259dbirl\u0259ri zaman\u0131 m\u00fc\u0259yy\u0259n edilmi\u015fdi ki, bu b\u00fcst\u00fc 1934-c\u00fc il t\u0259v\u0259ll\u00fcdl\u00fc, Bak\u0131da ali m\u0259kt\u0259bi bitirmi\u015f H\u0259mid \u0130smay\u0131lov emalatxanada haz\u0131rlad\u0131b Ordubada g\u0259tirmi\u015fdir.<\/p>\n\n\n\n<p>Eyni zamanda KGB orqanlar\u0131 agentura m\u0259lumatlar\u0131 \u0259sas\u0131nda m\u00fc\u0259yy\u0259n etmi\u015fdi ki, Nax\u00e7\u0131van Muxtar Respublikas\u0131n\u0131n Culfa rayonunda kolxoz s\u0259dri, rayon partiya komit\u0259sinin plenum \u00fczv\u00fc, Muxtar Respublika Ali Sovetinin deputat\u0131 M.Qas\u0131mov kolxoz ma\u015f\u0131n\u0131nda \u00f6z ail\u0259 \u00fczvl\u0259ri v\u0259 qohumlar\u0131 il\u0259 birlikd\u0259 \u018fshabi-K\u0259hf\u0259 ibad\u0259t etm\u0259y\u0259 gedib. Muxtar Respublika s\u0259rh\u0259d b\u00f6lg\u0259si oldu\u011fundan orada KGB-nin h\u0259r \u0259m\u0259kda\u015f\u0131 14 gizli agent saxlasa da (Respublika \u00fczr\u0259 bu g\u00f6st\u0259rici 11 agentd\u0259n ibar\u0259t idi), bel\u0259 hallar\u0131n qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq m\u00fcmk\u00fcn olmam\u0131\u015fd\u0131.<\/p>\n\n\n<article class=\"single-card uk-flex uk-flex-between m-b-sm-40\">\n\n  <div class=\"uk-grid wi-full-width\">\n\n    <div class=\"uk-width-2-3 p-t-sm-10\">\n      <a href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/hicabli-m%c9%99kt%c9%99b%c9%99-buraxilmayib\/\" target=\"_blank\">\n\n\n\n\n\n        <h2 class=\"m-b-sm-23 wi-merriweather-light\">\n\tQap\u0131dan qaytar\u0131lan Konstitusiya: m\u0259kt\u0259bli hicab taxd\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn binaya burax\u0131lmay\u0131b\n<\/h2>\n\n        <p class=\"paragraph-color-2 m-b-sm-10 m-b-xs-7\">\n  Az\u0259rbaycan m\u0259kt\u0259bl\u0259rind\u0259 hicabl\u0131 \u015fagirdl\u0259rin d\u0259rs\u0259 burax\u0131lmamas\u0131 tendensiyas\u0131 yenid\u0259n g\u00fcnd\u0259m\u0259 g\u0259lib.\n<\/p>\n      <\/a>\n    <\/div>\n    <div class=\"uk-width-1-3\">\n      <figure class=\"wi-full-height choose-post__img wi-merriweather-light\">\n  <a class=\"\" href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/hicabli-m%c9%99kt%c9%99b%c9%99-buraxilmayib\/\">\n    <img decoding=\"async\" class=\"wi-full-height wi-ratio-img\" src=\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/04\/website-format-78.png\" alt=\"Hicabl\u0131 m\u0259kt\u0259b\u0259 burax\u0131lmay\u0131b\" uk-img \/>\n  <\/a>\n<\/figure>\n    <\/div>\n  <\/div>\n<\/article>\n\n\n\n<p>Bel\u0259 hallar b\u00fct\u00fcn m\u00fcs\u0259lman respublikalar\u0131nda \u00e7oxald\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn Sovet \u0130ttifaq\u0131 Kommunist Partiyas\u0131 M\u0259rk\u0259zi Komit\u0259sinin 1958-ci ilin noyabr ay\u0131n\u0131n 28-d\u0259 \u201cM\u00fcq\u0259dd\u0259s yerl\u0259rd\u0259 ziyar\u0259tl\u0259r\u0259 son qoyulmas\u0131 \u00fczr\u0259 t\u0259dbirl\u0259r haqq\u0131nda\u201d q\u0259rar q\u0259bul etmi\u015fdi. Q\u0259rarda bir ne\u00e7\u0259 m\u00fcs\u0259lman respublikas\u0131 il\u0259 yana\u015f\u0131 Az\u0259rbaycan SSR-in d\u0259 ad\u0131 \u00e7\u0259kilir v\u0259 bel\u0259 hallar t\u0259nqid olunurdu. Orada deyilirdi ki, \u201cM\u00fcq\u0259dd\u0259s yerl\u0259r\u201d deyil\u0259n ziyar\u0259tgahlar Az\u0259rbaycanda da geni\u015f yay\u0131l\u0131b. M\u0259s\u0259l\u0259n, Az\u0259rbaycan SSR-in \u015e\u00fcv\u0259lan k\u0259ndind\u0259 \u201c\u018fta\u011fa\u201d (Mir M\u00f6vs\u00fcm a\u011fa) ziyar\u0259tgah\u0131na h\u0259r g\u00fcn onlarla inancl\u0131 adam g\u0259lir, dini m\u0259rasim v\u0259 bayramlar zaman\u0131 ziyar\u0259t\u00e7il\u0259rin say\u0131 400-600 n\u0259f\u0259r\u0259 \u00e7at\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Ma\u015fta\u011fa rayonunda \u201cPir Seyid\u201d m\u0259qb\u0259r\u0259si, B\u0259rd\u0259 rayonunda \u201c\u0130mamzada\u201d, Nax\u00e7\u0131van Muxtar Respublikas\u0131nda \u201c\u018fshabi-K\u0259hf\u201d, \u201cN\u00fcsn\u00fcs\u201d, \u201c\u0130mamzada\u201d v\u0259 dig\u0259r yerl\u0259rd\u0259 bel\u0259 ziyar\u0259t yerl\u0259ri f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259rir. B\u00fct\u00fcn bunlar\u0131 bildikl\u0259ri halda yerli partiya orqanlar\u0131 \u201cM\u00fcq\u0259dd\u0259s yerl\u0259r\u201d deyil\u0259n ziyar\u0259tgahlar\u0131n ba\u011flanmas\u0131, ziyar\u0259tl\u0259r\u0259 son qoyulmas\u0131, qeyri-qanuni f\u0259aliyy\u0259t g\u00f6st\u0259r\u0259n ibad\u0259t evl\u0259rinin qapad\u0131lmas\u0131 istiqam\u0259tind\u0259 \u0259hali aras\u0131nda izahat i\u015fl\u0259ri aparm\u0131rlar.<\/p>\n\n\n\n<p>1958-ci il iyunun 12-d\u0259 Az\u0259rbaycan Kommunist Partiyas\u0131 M\u0259rk\u0259zi Komit\u0259sinin m\u00fchazir\u0259\u00e7il\u0259r qrupunun r\u0259hb\u0259ri \u018fs\u0259d \u018fs\u0259dovun \u201cKommunist\u201d q\u0259zetind\u0259 \u201cDin v\u0259 dini qal\u0131qlar haqq\u0131nda\u201d adl\u0131 geni\u015f m\u0259qal\u0259si \u00e7\u0131xd\u0131. M\u0259qal\u0259d\u0259 qeyd edilirdi ki, \u201crespublikada 4700-\u0259 q\u0259d\u0259r m\u0259d\u0259ni-maarif m\u00fc\u0259ssis\u0259si vard\u0131r. Lakin bunlarda apar\u0131lan elmi-ateizm t\u0259bli\u011fat\u0131n\u0131n v\u0259ziyy\u0259ti q\u0259na\u0259tb\u0259x\u015f deyildir\u201d. 1958-ci il avqustun 5-d\u0259 \u201cRespublikada elmi-ateizim t\u0259bli\u011fat\u0131n\u0131n g\u00fccl\u0259ndirilm\u0259si t\u0259dbirl\u0259ri haqq\u0131nda\u201d q\u0259rar q\u0259bul edils\u0259 d\u0259, bu q\u0259rar \u201cM\u00fcq\u0259dd\u0259s yerl\u0259r\u201d\u0259 ziyar\u0259tl\u0259rin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 ala bilm\u0259di. Ona g\u00f6r\u0259 Az\u0259rbaycan Kommunist Partiyas\u0131 M\u0259rk\u0259zi Komit\u0259si 1958-ci il dekabr\u0131n 30-da bu m\u0259s\u0259l\u0259ni yenid\u0259n b\u00fcro iclas\u0131n\u0131n m\u00fczakir\u0259sin\u0259 \u00e7\u0131xartd\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>B\u00fcronun q\u0259rar\u0131 il\u0259 q\u0259zet v\u0259 jurnal redaksiyalar\u0131na, radio v\u0259 televiziya komit\u0259sin\u0259, n\u0259\u015friyyatlara tap\u015f\u0131r\u0131ld\u0131 ki, tamahkarl\u0131q m\u0259qs\u0259di il\u0259 \u201cM\u00fcq\u0259dd\u0259s yerl\u0259r\u201dd\u0259n istifad\u0259 ed\u0259n, bel\u0259 yerl\u0259r\u0259 ziyar\u0259tl\u0259r t\u0259\u015fkil ed\u0259n adamlar if\u015fa edilsin. Q\u0259rarda deyilirdi: Az\u0259rbaycan Kommunist partiyas\u0131n\u0131n vilay\u0259t, \u015f\u0259h\u0259r v\u0259 rayon t\u0259\u015fkilatlar\u0131na tap\u015f\u0131r\u0131ls\u0131n ki, Az\u0259rbaycan SSR Nazirl\u0259r Soveti yan\u0131nda dini i\u015fl\u0259r idar\u0259si il\u0259 birlikd\u0259 bu q\u0259rar\u0131n yerin\u0259 yetirilm\u0259sinin gedi\u015fi bar\u0259d\u0259 1959-cu il may\u0131n 20-n\u0259 kimi m\u0259lumat versin. Az\u0259rbaycan KP MK-n\u0131n t\u0259bli\u011fat v\u0259 t\u0259\u015fviqat \u015f\u00f6b\u0259si bu q\u0259rarla ba\u011fl\u0131 g\u00f6r\u00fcl\u0259n i\u015fl\u0259r bar\u0259d\u0259 \u00fc\u00e7\u00fcn Sovet \u0130ttifaq\u0131 Kommunist Partiyas\u0131 M\u0259rk\u0259zi Komit\u0259sin\u0259 m\u0259lumat verm\u0259k \u00fc\u00e7\u00fcn 1959-cu il may\u0131n 25-i tarixin\u0259 hesabat haz\u0131rlas\u0131n.<\/p>\n\n\n<article class=\"single-card uk-flex uk-flex-between m-b-sm-40\">\n\n  <div class=\"uk-grid wi-full-width\">\n\n    <div class=\"uk-width-2-3 p-t-sm-10\">\n      <a href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/meydan-tv\/\" target=\"_blank\">\n\n\n\n\n\n        <h2 class=\"m-b-sm-23 wi-merriweather-light\">\n\t&quot;Meydan TV&quot; m\u0259hk\u0259m\u0259si: Heyd\u0259r \u018fliyevin ad\u0131 \u00e7\u0259kil\u0259rk\u0259n hakim m\u00fcdaxil\u0259 edib\n<\/h2>\n\n        <p class=\"paragraph-color-2 m-b-sm-10 m-b-xs-7\">\n  Bak\u0131 A\u011f\u0131r Cinay\u0259tl\u0259r M\u0259hk\u0259m\u0259sind\u0259 ke\u00e7iril\u0259n iclasda t\u0259qsirl\u0259ndiril\u0259nl\u0259rin s\u0259rb\u0259st ifad\u0259l\u0259ri dinl\u0259nilib.\n<\/p>\n      <\/a>\n    <\/div>\n    <div class=\"uk-width-1-3\">\n      <figure class=\"wi-full-height choose-post__img wi-merriweather-light\">\n  <a class=\"\" href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/meydan-tv\/\">\n    <img decoding=\"async\" class=\"wi-full-height wi-ratio-img\" src=\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/04\/website-format-56.png\" alt=\"Meydan TV\" uk-img \/>\n  <\/a>\n<\/figure>\n    <\/div>\n  <\/div>\n<\/article>\n\n\n\n<p>Respublikada m\u00fcs\u0259lman dindarlarla yana\u015f\u0131 xristian t\u0259riq\u0259t\u00e7il\u0259ri d\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik orqanlar\u0131 t\u0259r\u0259find\u0259n t\u0259qib edilirdi. KGB-nin s\u0259dri Fyodor Kop\u0131lov h\u0259l\u0259 1957-ci il avqustun 23-d\u0259 \u015eamax\u0131 rayonunun Xilmilli k\u0259ndind\u0259 baptistl\u0259rin gizli y\u0131\u011f\u0131ncaqlar ke\u00e7irdikl\u0259ri bar\u0259d\u0259 \u0130mam Mustafayev\u0259 geni\u015f m\u0259lumat g\u00f6nd\u0259rmi\u015fdi. M\u0259lumatda g\u00f6st\u0259rilirdi ki, bu dini t\u0259riq\u0259t \u00fc\u00e7\u00fcn Sovet \u0130ttifaq\u0131 Kommunist Partiyas\u0131n\u0131n \u00fczv\u00fc Vasili Mixayilov r\u0259hb\u0259rlik edir. Lakin partiya v\u0259 t\u0259hl\u00fck\u0259sizlik orqanlar\u0131n\u0131n kampaniya\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131na baxmayaraq Xru\u015f\u015fov islahatlar\u0131ndan sonra Sovet c\u0259miyy\u0259tind\u0259, x\u00fcsusi il\u0259 m\u00fcs\u0259lman respublikalar\u0131nda geni\u015fl\u0259n\u0259n dini t\u0259sirin qar\u015f\u0131s\u0131n\u0131 almaq m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p>1959-cu il aprelin 18-d\u0259 SSR\u0130 KGB-nin s\u0259dri Aleksandr \u015eelepin Sovet \u0130ttifaq\u0131 Kommunist Partiyas\u0131 M\u0259rk\u0259zi Komit\u0259sinin R\u0259yas\u0259t Hey\u0259tin\u0259 \u201cDini qal\u0131qlara h\u00fccum haqq\u0131nda\u201d geni\u015f hesabat g\u00f6nd\u0259rmi\u015fdi. Orada bir s\u0131ra aliml\u0259rin, artistl\u0259rin, universitet professorlar\u0131n\u0131n dini v\u0259 kils\u0259 ayinl\u0259rind\u0259 i\u015ftirak\u0131ndan narahatl\u0131q ifad\u0259 edilir v\u0259 onlara m\u00fcvafiq qaydada t\u0259sir g\u00f6st\u0259rilm\u0259si, onlar haqq\u0131nda \u00f6l\u00e7\u00fc g\u00f6t\u00fcr\u00fclm\u0259si t\u0259klif edilirdi.<\/p>\n\n\n\n<p>1959-1960-c\u0131 ill\u0259rd\u0259 Az\u0259rbaycan D\u00f6vl\u0259t T\u0259hl\u00fck\u0259sizliyi Komit\u0259si iki b\u00f6y\u00fck \u0259m\u0259liyyat haz\u0131rlanm\u0131\u015fd\u0131. Onlardan birincisi 1959-cu ilin dekabr ay\u0131n\u0131n 26-da islam dinin\u0259 qar\u015f\u0131 ke\u00e7iril\u0259n \u201cYasin sur\u0259si\u201d \u0259m\u0259liyyat\u0131, ikincisi is\u0259 1960-c\u0131 ilin iyun ay\u0131n\u0131n ortalar\u0131nda Amerika geyim t\u0259rzin\u0259 &#8211; stilyaqa\u00e7\u0131l\u0131\u011fa v\u0259 Amerika caz musiqisin\u0259 qar\u015f\u0131 ke\u00e7iril\u0259n \u0259m\u0259liyyat idi.<\/p>\n\n\n<article class=\"single-card uk-flex uk-flex-between m-b-sm-40\">\n\n  <div class=\"uk-grid wi-full-width\">\n\n    <div class=\"uk-width-2-3 p-t-sm-10\">\n      <a href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/az%c9%99rbaycan-narkotik-qacaqmalciligi\/\" target=\"_blank\">\n\n\n\n\n\n        <h2 class=\"m-b-sm-23 wi-merriweather-light\">\n\t\u0130ran ad\u0131 niy\u0259 bu q\u0259d\u0259r hallan\u0131r? D\u0130N v\u0259 DSX-nin son iki ild\u0259ki narkotik \u0259m\u0259liyyatlar\u0131n\u0131n m\u0259nz\u0259r\u0259si\n<\/h2>\n\n        <p class=\"paragraph-color-2 m-b-sm-10 m-b-xs-7\">\n  D\u0130N, DSX v\u0259 h\u00f6k\u00fcm\u0259t\u0259 yax\u0131n media son ill\u0259rd\u0259 narkotikl\u0259rin \u0259l\u0259 ke\u00e7irilm\u0259si hallar\u0131 haqq\u0131nda m\u00fcnt\u0259z\u0259m x\u0259b\u0259rl\u0259r yay\u0131r.\n<\/p>\n      <\/a>\n    <\/div>\n    <div class=\"uk-width-1-3\">\n      <figure class=\"wi-full-height choose-post__img wi-merriweather-light\">\n  <a class=\"\" href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/az%c9%99rbaycan-narkotik-qacaqmalciligi\/\">\n    <img decoding=\"async\" class=\"wi-full-height wi-ratio-img\" src=\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/03\/website-format-22.png\" alt=\"Az\u0259rbaycan narkotik qa\u00e7aqmal\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131\" uk-img \/>\n  <\/a>\n<\/figure>\n    <\/div>\n  <\/div>\n<\/article>\n\n\n\n<p>1959-cu ilin dekabr ay\u0131nda ay Az\u0259rbaycan Az\u0259rbaycan Kommunist Partiyas\u0131 M\u0259rk\u0259zi Komit\u0259si respublika KGB-n\u0259 tap\u015f\u0131r\u0131q vermi\u015fdi ki, Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 gizli \u015f\u0259kild\u0259 kiril \u0259lifbas\u0131 il\u0259 \u0259r\u0259b dilind\u0259 kustar \u00fcsulla \u00e7ap edil\u0259n \u201cYasin sur\u0259si\u201d yay\u0131l\u0131r, bunun harada \u00e7ap olundu\u011fun m\u00fc\u0259yy\u0259n etm\u0259k laz\u0131md\u0131r (Bax: KGB-nin m\u0259sul \u0259m\u0259kda\u015f\u0131 Akif Ba\u011f\u0131rovun Az\u0259rbaycan SSR KGB-nin profilaktik t\u0259dbirl\u0259ri haqq\u0131nda m\u0259lumat\u0131. 7 yanvar 1960).<\/p>\n\n\n\n<p>KGB d\u0259rhal dini dair\u0259l\u0259r\u0259 yerl\u0259\u015fdirdiyi \u201cYararl\u0131\u201d (\u041f\u043e\u043b\u0435\u0437\u043d\u044b\u0439) v\u0259 \u201cM\u0259mm\u0259dov\u201d \u015f\u0259rti adl\u0131 agentl\u0259rini x\u00fcsusi tap\u015f\u0131r\u0131qla i\u015f\u0259 qo\u015fdu. \u00c7ox q\u0131sa vaxtda \u201cYararl\u0131\u201d m\u00fc\u0259yy\u0259nl\u0259\u015fdirdi ki, \u201cYasin sur\u0259si\u201d kitab\u00e7as\u0131n\u0131n sat\u0131\u015f\u0131 il\u0259 1884-c\u00fc il t\u0259v\u0259ll\u00fcdl\u00fc M\u0259mm\u0259dba\u011f\u0131r S\u00fcleyman o\u011flu m\u0259\u015f\u011ful olur v\u0259 o, kitab\u00e7alar\u0131 \u00e7\u0259km\u0259\u00e7i S\u0259f\u0259r\u0259li \u018fliyevd\u0259n al\u0131r. Lakin agentura \u015f\u0259b\u0259k\u0259si ayd\u0131nla\u015fd\u0131rd\u0131 ki, S\u0259f\u0259r\u0259li \u018fliyev d\u0259 dini \u0259d\u0259biyyat\u0131 Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259ri M\u00fcqt\u0259dir Ayd\u0131nb\u0259yov k\u00fc\u00e7\u0259sind\u0259 ya\u015fayan t\u0259qa\u00fcd\u00e7\u00fc Aslan \u018fliyevd\u0259n al\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p>Dekabr\u0131n 26-da ke\u00e7iril\u0259n \u0259m\u0259liyyat zaman\u0131 h\u0259r \u00fc\u00e7 \u015f\u0259xs \u201ct\u0259sad\u00fcf\u0259n\u201d saxlan\u0131ld\u0131 v\u0259 m\u0259lum oldu ki, dini \u0259d\u0259biyyat\u0131 Bak\u0131 \u015f\u0259h\u0259rind\u0259 ya\u015fayan 1918-ci il t\u0259v\u0259ll\u00fcdl\u00fc \u201cAzneftt\u0259chizat\u201d idar\u0259sinin i\u015f\u00e7isi H\u0259bib Dada\u015f o\u011flu Almazov n\u0259\u015fr edir. \u018fm\u0259liyyat t\u0259dbirl\u0259ri n\u0259tic\u0259sind\u0259 Almazov bilavasit\u0259 \u201cYasin sur\u0259si\u201d kitab\u00e7as\u0131n\u0131 kustar yolla n\u0259\u015fr ed\u0259rk\u0259n saxlan\u0131ld\u0131, ondan 22 haz\u0131r kitab\u00e7a v\u0259 \u00e7ap avadanl\u0131\u011f\u0131 m\u00fcsadir\u0259 edildi. Almazov izahat verdi ki, ail\u0259sinin maddi ehtiyaclar\u0131na g\u00f6r\u0259 1959-cu ilin sentyabr\u0131ndan bu i\u015fl\u0259 m\u0259\u015f\u011ful olur. H\u0259r d\u00f6rd \u015f\u0259xs \u201cprofilaktik s\u00f6hb\u0259td\u0259n\u201d sonra azad edils\u0259 d\u0259, Almazov uzun m\u00fcdd\u0259t KGB-nin n\u0259zar\u0259tind\u0259 v\u0259 agent m\u00fc\u015fahid\u0259si alt\u0131nda saxlan\u0131ld\u0131\u2026<\/p>\n\n\n<article class=\"single-card uk-flex uk-flex-between m-b-sm-40\">\n\n  <div class=\"uk-grid wi-full-width\">\n\n    <div class=\"uk-width-2-3 p-t-sm-10\">\n      <a href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/naxcivana-dron-hucumu\/\" target=\"_blank\">\n\n\n\n\n\n        <h2 class=\"m-b-sm-23 wi-merriweather-light\">\n\t\u0130ran Nax\u00e7\u0131vana dron h\u00fccumunu t\u0259kzib edib: &quot;Biz qon\u015fu \u00f6lk\u0259l\u0259r\u0259 z\u0259rb\u0259 endirmirik&quot;\n<\/h2>\n\n        <p class=\"paragraph-color-2 m-b-sm-10 m-b-xs-7\">\n  Az\u0259rbaycan h\u00fccumun \u0130ran \u0259razisind\u0259n h\u0259yata ke\u00e7irildiyini iddia edir v\u0259 m\u0259suliyy\u0259tin onlara aid oldu\u011funu bildirir.\n<\/p>\n      <\/a>\n    <\/div>\n    <div class=\"uk-width-1-3\">\n      <figure class=\"wi-full-height choose-post__img wi-merriweather-light\">\n  <a class=\"\" href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/naxcivana-dron-hucumu\/\">\n    <img decoding=\"async\" class=\"wi-full-height wi-ratio-img\" src=\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/03\/website-format.png\" alt=\"Nax\u00e7\u0131vana dron h\u00fccumu\" uk-img \/>\n  <\/a>\n<\/figure>\n    <\/div>\n  <\/div>\n<\/article>\n\n\n\n<p style=\"font-size:1px\"><strong><em>Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din 2<\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p style=\"font-size:1px\">Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din 2<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sovetd\u0259 din\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 Amerika caz\u0131na v\u0259 stilyaqa\u00e7\u0131l\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 il\u0259 paralel \u015f\u0259kild\u0259 apar\u0131l\u0131rd\u0131.<\/p>\n","protected":false},"author":60,"featured_media":104755,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[17,5],"tags":[],"formation":[],"post-author":[],"topic":[4952,4949,51],"tooltip":[],"city":[6041],"class_list":["post-104753","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-azrbaycan","category-siyast","topic-azrbaycan","topic-joseph-stalin","topic-azrbaycanda-muxalift","city-baki"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v24.1 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din 2 - JAMnews<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din 2. Sovetd\u0259 din\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 Amerika caz\u0131na v\u0259 stilyaqa\u00e7\u0131l\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 il\u0259 paralel \u015f\u0259kild\u0259 apar\u0131l\u0131rd\u0131.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az\u0259rbaycaninda-din-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"az_AZ\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"&quot;Sovetd\u0259 dinl\u0259 m\u00fcbariz\u0259 Amerika caz\u0131na paralel apar\u0131l\u0131rd\u0131&quot; - tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin ikinci yaz\u0131s\u0131\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din 2. Sovetd\u0259 din\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 Amerika caz\u0131na v\u0259 stilyaqa\u00e7\u0131l\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 il\u0259 paralel \u015f\u0259kild\u0259 apar\u0131l\u0131rd\u0131.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az\u0259rbaycaninda-din-2\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Azerbaijani Jamnews\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/JAMnewsInEnglish\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-04-19T14:04:19+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-04-19T14:04:21+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/04\/website-format-95.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"2880\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1620\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"elmisham\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:title\" content=\"&quot;Sovetd\u0259 dinl\u0259 m\u00fcbariz\u0259 Amerika caz\u0131na paralel apar\u0131l\u0131rd\u0131&quot; - tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin ikinci yaz\u0131s\u0131\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@JAMnewsCaucasus\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@JAMnewsCaucasus\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"elmisham\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"7 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/\"},\"author\":{\"name\":\"elmisham\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/person\/eb45af4c98a871b32118a93d3d66e159\"},\"headline\":\"&#8220;Sovetd\u0259 dinl\u0259 m\u00fcbariz\u0259 Amerika caz\u0131na paralel apar\u0131l\u0131rd\u0131&#8221; &#8211; tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin ikinci yaz\u0131s\u0131\",\"datePublished\":\"2026-04-19T14:04:19+00:00\",\"dateModified\":\"2026-04-19T14:04:21+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/\"},\"wordCount\":2311,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/04\/website-format-95.png\",\"articleSection\":[\"Azerbaijan\",\"Politics\"],\"inLanguage\":\"az\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/\",\"url\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/\",\"name\":\"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din 2 - JAMnews\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/04\/website-format-95.png\",\"datePublished\":\"2026-04-19T14:04:19+00:00\",\"dateModified\":\"2026-04-19T14:04:21+00:00\",\"description\":\"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din 2. Sovetd\u0259 din\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 Amerika caz\u0131na v\u0259 stilyaqa\u00e7\u0131l\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 il\u0259 paralel \u015f\u0259kild\u0259 apar\u0131l\u0131rd\u0131.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"az\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"az\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/04\/website-format-95.png\",\"contentUrl\":\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/04\/website-format-95.png\",\"width\":2880,\"height\":1620,\"caption\":\"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"&#8220;Sovetd\u0259 dinl\u0259 m\u00fcbariz\u0259 Amerika caz\u0131na paralel apar\u0131l\u0131rd\u0131&#8221; &#8211; tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin ikinci yaz\u0131s\u0131\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#website\",\"url\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/\",\"name\":\"Azerbaijani Jamnews\",\"description\":\"Caucasus News, Politics and Society\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"az\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#organization\",\"name\":\"JAMnews\",\"url\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"az\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/logo\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2020\/05\/JAM_w.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2020\/05\/JAM_w.jpg\",\"width\":960,\"height\":960,\"caption\":\"JAMnews\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/logo\/image\/\"},\"sameAs\":[\"https:\/\/www.facebook.com\/JAMnewsInEnglish\/\",\"https:\/\/x.com\/JAMnewsCaucasus\",\"https:\/\/www.instagram.com\/jam_news\/\",\"https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCXQbUCme2pykuZYXWHx4VPg\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/person\/eb45af4c98a871b32118a93d3d66e159\",\"name\":\"elmisham\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"az\",\"@id\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/37fa0366c180c74da87d58de88ffdc3f?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/37fa0366c180c74da87d58de88ffdc3f?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"elmisham\"},\"url\":\"https:\/\/jam-news.net\/az\/author\/elmisham\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din 2 - JAMnews","description":"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din 2. Sovetd\u0259 din\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 Amerika caz\u0131na v\u0259 stilyaqa\u00e7\u0131l\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 il\u0259 paralel \u015f\u0259kild\u0259 apar\u0131l\u0131rd\u0131.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az\u0259rbaycaninda-din-2\/","og_locale":"az_AZ","og_type":"article","og_title":"\"Sovetd\u0259 dinl\u0259 m\u00fcbariz\u0259 Amerika caz\u0131na paralel apar\u0131l\u0131rd\u0131\" - tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin ikinci yaz\u0131s\u0131","og_description":"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din 2. Sovetd\u0259 din\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 Amerika caz\u0131na v\u0259 stilyaqa\u00e7\u0131l\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 il\u0259 paralel \u015f\u0259kild\u0259 apar\u0131l\u0131rd\u0131.","og_url":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az\u0259rbaycaninda-din-2\/","og_site_name":"Azerbaijani Jamnews","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/JAMnewsInEnglish\/","article_published_time":"2026-04-19T14:04:19+00:00","article_modified_time":"2026-04-19T14:04:21+00:00","og_image":[{"width":2880,"height":1620,"url":"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/04\/website-format-95.png","type":"image\/png"}],"author":"elmisham","twitter_card":"summary_large_image","twitter_title":"\"Sovetd\u0259 dinl\u0259 m\u00fcbariz\u0259 Amerika caz\u0131na paralel apar\u0131l\u0131rd\u0131\" - tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin ikinci yaz\u0131s\u0131","twitter_creator":"@JAMnewsCaucasus","twitter_site":"@JAMnewsCaucasus","twitter_misc":{"Written by":"elmisham","Est. reading time":"7 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/"},"author":{"name":"elmisham","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/person\/eb45af4c98a871b32118a93d3d66e159"},"headline":"&#8220;Sovetd\u0259 dinl\u0259 m\u00fcbariz\u0259 Amerika caz\u0131na paralel apar\u0131l\u0131rd\u0131&#8221; &#8211; tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin ikinci yaz\u0131s\u0131","datePublished":"2026-04-19T14:04:19+00:00","dateModified":"2026-04-19T14:04:21+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/"},"wordCount":2311,"publisher":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/04\/website-format-95.png","articleSection":["Azerbaijan","Politics"],"inLanguage":"az"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/","url":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/","name":"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din 2 - JAMnews","isPartOf":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/04\/website-format-95.png","datePublished":"2026-04-19T14:04:19+00:00","dateModified":"2026-04-19T14:04:21+00:00","description":"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din 2. Sovetd\u0259 din\u0259 qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 Amerika caz\u0131na v\u0259 stilyaqa\u00e7\u0131l\u0131\u011fa qar\u015f\u0131 m\u00fcbariz\u0259 il\u0259 paralel \u015f\u0259kild\u0259 apar\u0131l\u0131rd\u0131.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/#breadcrumb"},"inLanguage":"az","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"az","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/#primaryimage","url":"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/04\/website-format-95.png","contentUrl":"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2026\/04\/website-format-95.png","width":2880,"height":1620,"caption":"Sovet Az\u0259rbaycan\u0131nda din"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/sovet-az%c9%99rbaycaninda-din-2\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/jam-news.net\/az\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"&#8220;Sovetd\u0259 dinl\u0259 m\u00fcbariz\u0259 Amerika caz\u0131na paralel apar\u0131l\u0131rd\u0131&#8221; &#8211; tarix\u00e7i C\u0259mil H\u0259s\u0259nlinin ikinci yaz\u0131s\u0131"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#website","url":"https:\/\/jam-news.net\/az\/","name":"Azerbaijani Jamnews","description":"Caucasus News, Politics and Society","publisher":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/jam-news.net\/az\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"az"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#organization","name":"JAMnews","url":"https:\/\/jam-news.net\/az\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"az","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2020\/05\/JAM_w.jpg","contentUrl":"https:\/\/jam-news.net\/app\/uploads\/2020\/05\/JAM_w.jpg","width":960,"height":960,"caption":"JAMnews"},"image":{"@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/JAMnewsInEnglish\/","https:\/\/x.com\/JAMnewsCaucasus","https:\/\/www.instagram.com\/jam_news\/","https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCXQbUCme2pykuZYXWHx4VPg"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/person\/eb45af4c98a871b32118a93d3d66e159","name":"elmisham","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"az","@id":"https:\/\/jam-news.net\/az\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/37fa0366c180c74da87d58de88ffdc3f?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/37fa0366c180c74da87d58de88ffdc3f?s=96&d=mm&r=g","caption":"elmisham"},"url":"https:\/\/jam-news.net\/az\/author\/elmisham\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/104753","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/users\/60"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=104753"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/104753\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":104758,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/104753\/revisions\/104758"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media\/104755"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=104753"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=104753"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=104753"},{"taxonomy":"formation","embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/formation?post=104753"},{"taxonomy":"post-author","embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/post-author?post=104753"},{"taxonomy":"topic","embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/topic?post=104753"},{"taxonomy":"tooltip","embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/tooltip?post=104753"},{"taxonomy":"city","embeddable":true,"href":"https:\/\/jam-news.net\/az\/wp-json\/wp\/v2\/city?post=104753"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}