Հինգ ամենակարևոր իրադարձությունները" />

Ադրբեջանը 2017թ-ին

Հինգ ամենակարևոր իրադարձությունները

2018թ-ը խոստանում է հետաքրքիր իրադարձություններով հարուստ լինել: Ադրբեջանը Հարավային Կովկասի իր հարևաններին զուգահեռ պատրաստվում է նշել առաջին անկախ հանրապետության հարյուրամյակը: Բացի այդ, այս տարի նախագահական ընտրություններ են լինելու:

Ինչո՞վ է ադրբեջանցիների համար հիշվել 2017թ-ը:

1. Մեհրիբան Ալիևայի նշանակումը որպես Ադրբեջանի փոխնախագահ

Ադրբեջանի փոխնախագահի պաշտոնի հիմնումը 2016թ-ի սեպտեմբերին հանրապետության Սահմանադրությունում արված ամենակարևոր փոփոխություններից մեկն էր: Դրանց համաձայն՝ նախագահի կողմից իր պարտավորությունների կատարման անհնարինության դեպքում պետության ղեկավարի պաշտոնն անցնում է ոչ թե վարչապետին, ինչպես նախկինում էր, այլ առաջին փոխնախագահին:

Այդ պաշտոնին առաջին տիկին Մեհրիբան Ալիևայի նշանակումն այնքան էլ անսպասելի չէր: Ընդդիմությունը բնականաբար հայտարարեց ընտանեկան իշխանության ամրապնդման մասին, ցույցեր անցկացրեց՝ «Ոչ միապետությանը կարգախոսով», սակայն ընդհանուր առմամբ երկրի կյանքում լուրջ փոփոխություններ տեղի չունեցան:

Դեռևս վաղ է խոսել Մեհրիբան Ալիևայի՝ որպես անկախ քաղաքական ֆիգուրի մասին: Նա հաջողությամբ թիմ է ձևավորում, որի առանցքը կազմում են լավ կրթությամբ երիտասարդ պաշտոնյաներ, և զբաղվում է հիմնականում հումանիտար հարցերով:

Սակայն 2018թ-ի հոկտեմբերին Ադրբեջանում նախագահական ընտրություններ են կայանալու: Հետաքրքրական է, որ արդեն հիմա՝ պաշտոնական քարոզարշավի մեկնարկից առաջ, փոխնախագահին որպես իշխող կուսակցությունից թեկնածու առաջադրելու առաջարկներ են հնչում: Ընդ որում, հնչում են իշխանություններին հավատարիմ պատգամավորներից և հասարակական գործիչներից: Նախագահի աշխատակազմում դեռևս ոչ մի կերպ չեն մեկնաբանում Մեհրիբան Ալիևային որպես նախագահի թեկնածու առաջադրելու հավանականությունը:

2. Բլոգեր Լապշինի գործը

Հայտնի բլոգեր, Ռուսաստանի և Իսրայելի քաղաքացի Ալեքսանդր Լապշինի կալանավորումը Բելառուսում մինչև աշնան սկիզբ համացանցային հանրության ուշադրության կենտրոնում էր ոչ միայն Ադրբեջանում, այլ նաև այլ երկրներում: «Հանդուգն բլոգերը» ոչ միայն ապօրինի հատել էր պետական սահմանն՝ այցելելով Լեռնային Ղարաբաղ, այլ նաև բացահայտ պարծեցել դրանով: Լինելով անցանկալի անձանց «սև ցուցակում» նա հաջողացրել էր կրկին Ադրբեջան այցելել և խոստանում էր նույն ոգով շարունակել: Մի խոսքով, Լապշինի «պատիժը» յուրատեսակ «փիար ակցիա» էր ադրբեջանցի սահմանապահներին խաբելու և հետո դրանով բարձրաձայն հպարտանալու ցանկություն ունեցողների համար:

Լապշինին Մինսկից Բաքու էին տեղափոխել, որտեղ նրան դիմավորել էին անվտանգության պետական ծառայության աշխատակիցները՝ սև դիմակներով, որպես վտանգավոր ահաբեկչի: Սկզբում նրան 6.5 տարվա ազատազրկում էր սպառնում, սակայն դատարանում նա ընդունեց իր մեղքը, ներողություն խնդրեց և 3 տարի ստացավ:

Սեպտեմբերի 11-ին նախագահ Ալիևը ներում շնորհեց բլոգերին: Սակայն բանը դրանով չավարտվեց: Մեկ շաբաթից Իսրայել ժամանելով՝ Լապշինը հայտարարեց, որ ադրբեջանական բանտում դիմակներով մարդիկ փորձել են իրեն խեղդել: Իսկ Ադրբեջանի իշխանություններն՝ ի դեմ Ադրբեջանի նախագահի օգնական Ալի Հասանովի, պնդում էին, որ Լապշինն ինքն է փորձել բանտախցում ինքնասպան լինել, սակայն բանտապահները ժամանակին կանխել են փորձը:

Այժմ բլոգերը ողջ-առողջ է, նախկինի պես շրջագայում է տարբեր երկրներով, պարբերաբար մեմուարներ է հրապարակում այն մասին, թե ինչպես են իրեն փորձել սպանել ադրբեջանական բանտում:

3. Լրագրող Աֆղան Մուխտարլիի առևանգումն ու կալանավորումը

Մարդու իրավունքների հետ կապված իրավիճակն Արդբեջանում շարունակում է ծանր մնալ: Ավելի քան 100 մարդ, որոնց թվում են ընդդիմադիր կուսակցությունների առաջնորդներ և մեդիայի ներկայացուցիչներ, տեղական և միջազգային կազմակերպությունների կողմից քաղբանտարկյալ են ճանաչվել: Գարնանն արգելափակվել էր մի քանի անկախ և ընդդիմադիր կայք:

Սակայն նույնիսկ այդ լարված իրավիճակի ֆոնին առանձնանում է լրագրող Աֆղան Մուխտարլիի գործը: Նա Վրաստան էր մեկնել 2014թ-ին և այնտեղ ժամանակավոր ապաստան ստացել: Մուխտարլին անհետացել էր Թբիլիսիից 2017թ-ի մայիսի 30-ին:

Ավելի ուշ նա իր փաստաբանի միջոցով հաղորդել էր, որ անհայտ անձինք, իր գլխին պարկ հագցնելով, ստիպել են ավտոմեքենա նստել և տարել են Բաքու: Լրագրողին մեղադրել են սահմանի հատման, մաքսանենգության և սահմանապահին դիմադրություն ցույց տալու համար:

Մուխտարլիի գործը մեծ արձագանք էր ստացել Ադրբեջանում, Վրաստանում, ինչպես նաև Կովկասի սահմաններից դուրս: Այս օրերին լրագրողի գործով դատական նիստ է ընթանում։ Մուխտարլին հերքում է իրեն առաջադրած բոլոր մեղադրանքները:

4. Երկամյա աղջկա մահը ղարաբաղյան հակամարտության գոտում

2016թ-ի «ապրիլյան քառօրյա պատերազմից» մեկ տարի անց իրավիճակը ղարաբաղյան հակամարտության գոտում շարունակում է ծայրահեղ լարված մնալ: Ամեն օր երկու կողմերի մամուլի ծառայությունները հաղորդում են հակառակորդի կողմից հրաձգության մասին: Գրեթե ամեն շաբաթ տեղեկատվություն է ստացվում հակամարտության գոտում զինվորների կամ քաղաքացիական անձանց մահվան վերաբերյալ:

Ադրբեջանական հանրության համար շոկ էր երկամյա Զահրա Գուլիևայի և նրա տատ Սահիբա Գուլիևայի մահը: Հրետանային արկը պայթել էր Ադրբեջանի Ֆիզուլիի շրջանի Ալխանլի գյուղի Գուլիևների տնից 10 մետր հեռավորության վրա: Եվս մեկ կին էր վիրավորվել, սակայն նրա կյանքը հաջողվել էր փրկել:

Հայկական կողմը հայտարարել էր, որ «հակառակորդը կրակ էր բացել գյուղից՝ խաղաղ բնակիչությանը որպես վահան օգտագործելով», և որ իրենք ընդամենը փորձել են ճնշել կրակակետը: Ադրբեջանի պաշտպանության նախարարությունը հայտարարել էր, որ գյուղում ոչ մի կրակաետ չի եղել, մոտակա դիրքերը գտնվում են գյուղից 40կմ հեռավորության վրա:

Այդ միջադեպը բուռն արձագանք էր առաջացրել Ադրբեջանում: Տարերային ելույթներ էին տեղի ունենում զոհված աղջկա համար անհապաղ վրեժ լուծելու պահանջով: Իրարանցմանն աջակցում էին լրատվամիջոցներից և կայքերից շատերը, որոնք հրապարակել էին զոհված աղջկա արյունոտ դեմքով լուսանկարը:

Ճակատային գծում տարվա վերջին իրավիճակը մի փոքր հանդարտվեց, ինչին հավանաբար նպաստեց Ադրբեջանի և Հայաստանի նախագահների հանդիպումը Ժնևում և արտգործնախարարների հետագա շփումները:

5. Բաքու-Թբիլիսի-Կարս երկաթգծի բացումը

Հոկտեմբերի 30-ին Բաքվում կայացավ Բաքու-Թբիլիսի-Կարս երկաթուղու երկար սպասված բացումը:

Դրա շինարարությունը 6 տարուց ավել է տևել: Նախագծի ընդհանոր արժեքը գերազանցել է 600մլն դոլարը: Բացումը բազմիցս հետաձգվում էր տարբեր քաղաքական և տնտեսական պատճառներով: Ոմանք նույնիսկ սկսել էին Բաքու-Կարսը համեմատել խորհրդային տարիներին երկար կառուցվող Բայկալ-ամուրյան մագիստրալի հետ: Սակայն 4 երկրների՝ Ադրբեջանի, Վրաստանի, Թուրքիայի և Ղազախստանի առաջնորդները պաշտոնապես «կանաչ լույս» վառեցին առաջին կազմի ճանապարհին, և առաջին բեռնատար կազմը ժամանեց թուրքական Կարս քաղաք Բաքվից դուրս գալուց 21 ժամ անց:

Չնայած որ բացման պաշտոնական արարողությունից արդեն 2 ամիս է անցել, դեռևս հայտնի չէ, թե երբ այդ երկաթգծով կերթևեկեն ուղևորատար գնացքներ:

P.S.

Մեկ իրադարձություն կա, որը չենք կարող չհիշատակել: Դա «Ղարաբաղ» ադրբեջանական ֆուտբոլային ակումբի հաջող ելույթն էր Եվրոպայի Չեմպիոնների լիգայում:

Առաջին անգամ Հարավային Կովկասի ակումբը կարողացավ ընդգրկվել Եվրոպայի ամենահեղինակավոր ֆուտբոլային մրցաշարի խմբային փուլ: «Ղարաբաղին» հաջողվեց Անգլիայի, Իտալիայի և Իսպանիայի ուժեղ ակումբների հետ 2 խաղ «ոչ-ոքի» խաղալ, ինչը դեբյուտանտի համար հաջող արդյունք կարելի է համարել:

Եվ առանձնապես հաճելի է, որ «Ղարաբաղի» յուրաքանչյուր տնային խաղին Բաքվի 65-հազարանոց Օլիմպիական մարզադաշտը լեփ-լեցուն էր լինում:

Related Posts

Ադրբեջանի ժողովրդական ճակատ ընդդիմադիր կուսակցության փոխնախագահը 3 տարվա ազատազրկման է դատապարտվել

Ադրբեջանի ժողովրդական ճակատ ընդդիմադիր կուսակցության փոխնախագահը 3 տարվա ազատազրկման է դատապարտվել

Ադրբեջանում սկսվել է լրագրող Աֆղան Մուխթարլիի դատավարությունը

Ադրբեջանում սկսվել է լրագրող Աֆղան Մուխթարլիի դատավարությունը

Ադրբեջանցի լրագրող Աֆղան Մուխտարլին երկու օրով ազատվել է բանտից սգո արարողության մասնակցելու համար

Ադրբեջանցի լրագրող Աֆղան Մուխտարլին երկու օրով ազատվել է բանտից սգո արարողության մասնակցելու համար

Բաքվում սեռական փոքրամասնությունների ներկայացուցիչների զանգվածային կալանքներ են տեղի ունեցել

Բաքվում սեռական փոքրամասնությունների ներկայացուցիչների զանգվածային կալանքներ են տեղի ունեցել

Դատարանն ադրբեջանցի լրագրող Աֆղան Մուխտարլիին դատապարտել է 6 տարվա ազատազրկման

Դատարանն ադրբեջանցի լրագրող Աֆղան Մուխտարլիին դատապարտել է 6 տարվա ազատազրկման

Դատարանն ադրբեջանցի կալանավորված լրագրող Աֆղան Մուխտարլիին թույլ չի տվել մասնակցել հարազատների թաղմանը

Դատարանն ադրբեջանցի կալանավորված լրագրող Աֆղան Մուխտարլիին թույլ չի տվել մասնակցել հարազատների թաղմանը

Իլհամ Ալիևը չորրորդ անգամ առաջադրվել է որպես Ադրբեջանի նախագահի թեկնածու

Իլհամ Ալիևը չորրորդ անգամ առաջադրվել է որպես Ադրբեջանի նախագահի թեկնածու

Իսա Ղամբարն առաջադրվել է որպես Ադրբեջանի նախագահի թեկնածու «Մուսավաթ» ընդդիմադիր կուսակցության կողմից

Իսա Ղամբարն առաջադրվել է որպես Ադրբեջանի նախագահի թեկնածու «Մուսավաթ» ընդդիմադիր կուսակցության կողմից

Ծովափնյա կարմա. ի՞նչն է Աբխազիայում հիշվել 2017թ-ին

Ծովափնյա կարմա. ի՞նչն է Աբխազիայում հիշվել 2017թ-ին

Հայաստան-Եվրամիություն. Փորձ երկրորդ՝ հաջող

Հայաստան-Եվրամիություն. Փորձ երկրորդ՝ հաջող

Հայաստանի քաղաքագետներն այն մասին, թե ինչ է տեղի ունեցել և տեղի չի ունեցել 2017-ին

Հայաստանի քաղաքագետներն այն մասին, թե ինչ է տեղի ունեցել և տեղի չի ունեցել 2017-ին

Չկան մարդու այնպիսի իրավունքներ, որոնք Հայաստանում չեն խախտվել. տարին ամփոփում են իրավապաշտպանները

Չկան մարդու այնպիսի իրավունքներ, որոնք Հայաստանում չեն խախտվել. տարին ամփոփում են իրավապաշտպանները

Սաակաշվիլին Վրաստանում երեք տարվա ազատազրկման է դատապարտվել, հնարավոր է նրան Ուկրաինայից Թբիլիսի արտահանձնեն

Սաակաշվիլին Վրաստանում երեք տարվա ազատազրկման է դատապարտվել, հնարավոր է նրան Ուկրաինայից Թբիլիսի արտահանձնեն

Վրաստանի հակահետախուզություն. կանխվել են Թուրքիայում և Վրաստանում դեսպանատների դեմ պլանավորվող ահաբեկչություններ

Վրաստանի հակահետախուզություն. կանխվել են Թուրքիայում և Վրաստանում դեսպանատների դեմ պլանավորվող ահաբեկչություններ

Տոնածառի քաղաքական արկածները Ադրբեջանում

Տոնածառի քաղաքական արկածները Ադրբեջանում

Facebook Comments

Կարդալ ավելին JAMnews-ում